11/4/08

Μονομερές και Παράνομο το Ελληνικό Βέτο

Το παρακάτω κείμενο δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Αντί, τεύχος 919, 11 Απριλίου 2008, σελ.18-21.

ΠΡΙΝ ΑΚΟΜΑ ΚΑΤΑΛΑΓΙΑΣΕΙ Η ΣΚΟΝΗ από την περίφημη ενδο-ΝΑΤΟϊκή μάχη του Βουκουρεστίου, η προσοχή πολλών στρέφεται ήδη στις πιθανές επιπτώσεις του ελληνικού βέτο. Έτσι, καθώς τα Σκόπια προειδοποιούν για γενική αποσταθεροποίηση των Βαλκανίων (ΑΠΕ 3/4/08)[01], η ελληνική αρθρογραφία κάνει λόγο για πιθανά αντίποινα από την Ουάσιγκτον (Ελευθεροτυπία 5/4/08)[02].

Ωστόσο η κυριότερη απειλή για την Ελλάδα στην μετα-βέτο εποχή δεν έχει να κάνει τόσο με «ξένους δάκτυλους» όσο με την επικίνδυνη ομοφωνία με την οποία ο ελληνικός πολιτικός κόσμος και τα μέσα ενημέρωσης υποδέχτηκαν την είδηση της άσκησης του ελληνικού βέτο στην πρόσφατη ΝΑΤΟϊκή σύνοδο. Είναι χαρακτηριστικό ότι την επομένη του βέτο σχεδόν όποια εφημερίδα κι αν άνοιγε κανείς θα διάβαζε πως η ελληνική κυβέρνηση «πιστώθηκε στο Βουκουρέστι μια μεγάλη επιτυχία» (Τα Νέα 4/4/08)[03], ενεργώντας «με σύνεση και σοβαρότητα για χάρη της σταθερότητας στα Βαλκάνια» (Ελευθεροτυπία 3/4/08)[04]. Ο δε πρωθυπουργός «έμεινε σταθερός» (Καθημερινή 3/4/08)[05] στην «τολμηρή στρατηγική [του, στέλνοντας] μήνυμα αποφασιστικότητας» (Το Βήμα 4/4/08)[06] και σημειώνοντας παράλληλα «πλήρη επιτυχία για την ελληνική διπλωματία» (Έθνος, 3/4/08)[07]. Ο εκθειασμός από τον ελληνικό τύπο συνοδεύτηκε από παρόμοιου χαρακτήρα δηλώσεις στελεχών της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Σύμφωνα με αυτές, «ο πρωθυπουργός[, που] είχε πίσω του μια ισχύ με εθνικά χαρακτηριστικά» (Άννα Διαμαντοπούλου)[08], «έπραξε αυτό που [...] περίμενε ο ελληνικός λαός» (Γιώργος Παπακνωσταντίνου)[09], κι έτσι «αποτρέψαμε μια αρνητική εξέλιξη για τα εθνικά μας συμφέροντα» (Γιώργος Παπανδρέου)[10].

Με τη φωτεινή εξαίρεση μερικών ενημερωτικών μέσων της αριστεράς, είναι πραγματικά άξιο απορίας πώς μπορεί σε ένα κράτος απαλλαγμένο από πολιτική αστυνόμευση να εκφράζονται τόσο πανομοιότυπες απόψεις από τα κέντρα της «τέταρτης εξουσίας». Την εντυπωσιακή αυτή σύμπλευση αντιλήψεων πάνω σε ένα τόσο πολύπλοκο διεθνές θέμα όπως είναι το μακεδονικό θα τη ζήλευε οποιοδήποτε ολοκληρωτικό καθεστώς. Γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο, προς όφελος της ελεύθερης έκφρασης, αλλά και των αξιών της δημοκρατίας, είμαστε υποχρεωμένοι να επισημάνουμε εδώ ορισμένες βασικές πτυχές της ελληνικής στάσης στο Βουκουρέστι, τις οποίες επιμένει να παραβλέπει η πλειονότητα των εγχώριων ενημερωτικών μέσων.

ΒΕΤΟ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΑΔΥΝΑΜΙΑ

Στις διεθνείς σχέσεις μεταξύ εθνών, η πολιτική χροιά του βέτο, που στα λατινικά σημαίνει «απαγορεύω», ενδείκνυται σε περιπτώσεις που ένα κράτος-μέλος κάποιου οργανισμού αδυνατεί να πείσει τα υπόλοιπα κράτη-μέλη για την ορθότητα της άποψής του. Συνεπώς επιλέγει να καταφύγει στο βέτο, δηλαδή στη μονομερή απαγόρευση, ακριβώς επειδή αδυνατεί να πείσει τα υπόλοιπα μέλη. Ορθά, λοιπόν, το βέτο θεωρείται κατά κανόνα επιλογή απελπισίας, η τεχνητή επιβολή στην πλειοψηφία μιας μειονοτικής άποψης.

Γνωρίζοντας αυτή την πραγματικότητα, η ελληνική κυβέρνηση έδωσε μέγιστη προτεραιότητα στη δημιουργία της αντίληψης πως «δεν απομονώθηκε από τους συμμάχους» (Ελευθεροτυπία 3/4/08)[11]. Φρόντισε επομένως να εφοδιάσει τα μέλη της ελληνικής δημοσιογραφικής αποστολής στο Βουκουρέστι με ελεγχόμενες διαρροές που ενίσχυαν την άποψη της αποδοχής των θέσεων της Αθήνας από τους ΝΑΤΟϊκούς εταίρους. Έτσι όλοι μάθαμε για την «αλληλεγγύη» (Τα Νέα 3/4/08)[12] προς την Ελλάδα από τον Γάλλο πρόεδρο Νικολά Σαρκοζί, στον οποίο μάλιστα αποδίδεται η σουρεαλιστική δήλωση ότι «έχει ουγγρικές ρίζες αλλά και ελληνικές, τις οποίες αποδέχεται πλήρως» (Ημερησία 3/3/08)[13]. Παράλληλα, με την ουσιαστική συμμετοχή των περισσότερων διπλωματικών συντακτών, η κυβέρνηση κατάφερε να περάσει στην κοινή γνώμη την άποψη πως τα λίγα κράτη που έκαναν λόγο για «κατανόηση» των ελληνικών θέσεων εξέφραζαν ουσιαστικά την υποστήριξή τους στην Ελλάδα. Έτσι εξηγείται η παρερμήνευση στην ελληνική κοινή γνώμη των στάσεων της Ισπανίας, της Ιταλίας και της Βουλγαρίας ως «θετικών για την Ελλάδα» (Ελευθεροτυπία 3/4/08)[11], παρότι και οι τρεις αυτές χώρες έχουν ταχθεί δημόσια υπέρ της ένταξης της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ. Ακόμα και οι στάσεις χωρών που τάχθηκαν ανοιχτά στις συνομιλίες υπέρ της άμεσης ένταξης της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ ερμηνεύτηκαν ως θετικές, διότι αρκέστηκαν «στη στήριξη της ένταξης των Σκοπίων, χωρίς [...] να επιτίθενται στην Ελλάδα» (Ημερησία 3/3/08)[13]. Από την αποστείρωση της πραγματικότητας δεν γλίτωσε ούτε ο ίδιος ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Γιαπ ντε Χουπ Σέφερ, ο οποίος, σύμφωνα με την Ελευθεροτυπία (3/4/08)[11], «έδωσε ήπιο τόνο» στη συζήτηση. Το ότι στο πρόσφατο παρελθόν έχει «μεταφέρει [στην Αθήνα] το μήνυμα ότι το βέτο θα εκληφθεί ως μη φιλική ενέργεια» (Έθνος 29/2/08)[14] προφανώς θεωρείται άσχετο.

Ωστόσο, με αρκετή προσοχή, μπορεί κανείς να διακρίνει μερικά ψήγματα πραγματικότητας στις ανταποκρίσεις των ελλήνων συντακτών, όπως για παράδειγμα ότι «η Ελλάδα δέχθηκε ισχυρές πιέσεις από συμμάχους» (Ελευθεροτυπία 4/4/08)[15], ή ότι οι χώρες-μέλη που δεν έλαβαν ανοιχτά θέση στις συνομιλίες «φυσικά δεν σημαίνει [...] ότι [...] συμφώνησαν με τον κ. Καραμανλή. Απλώς υπήρξαν και κάποιοι που φρόντισαν να τηρήσουν αιδήμονα σιωπή για δικούς τους λόγους όπως η Βρετανία, ο Καναδάς και η Πορτογαλία, που συμφωνούν πλήρως με τους Αμερικανούς» (Τα Νέα 3/4/08)[12]. Ακόμα και στην φιλοκυβερνητική Καθημερινή διαβάζουμε πως «[α]ν και [...] ο εκνευρισμός των περισσοτέρων ηγετών για τη στάση της Ελλάδας δεν κατεγράφη στις δημόσιες δηλώσεις τους, στη συνείδηση πολλών η Ελλάδα χρεώνεται την παρεμπόδιση της πλήρους διεύρυνσης του ΝΑΤΟ. Με φωτεινή εξαίρεση τον Νικολά Σαρκοζί, οι υπόλοιποι ηγέτες δέχθηκαν με απογοήτευση την αναβολή της ένταξης των Σκοπίων» (4/4/08)[16].

Η «ΦΩΤΕΙΝΗ ΕΞΑΙΡΕΣΗ» ΣΑΡΚΟΖΙ

Σε τι οφείλεται όμως η «φωτεινή εξαίρεση [του] Νικολά Σαρκοζί», όπως την ονομάζει η Καθημερινή; Πολλοί εύπιστοι συμπολίτες μας ίσως να αποδίδουν την «αλληλεγγύη» του στις θέσεις της Αθήνας στις «ελληνικές [ρίζες του], τις οποίες αποδέχεται πλήρως». Σ’ αυτούς πιθανότατα συγκαταλέγονται πολιτικοί παράγοντες της Βόρειας Ελλάδας που ετοιμάζονται να προσκαλέσουν τον πρόεδρο της Γαλλίας στη Θεσσαλονίκη για να «του απονεμηθεί το Χρυσό Κλειδί της πόλης» (Έθνος 3/4/08)[07] και για να «δοθεί το όνομά του [...] σε κεντρικό δρόμο» (Τα Νέα, 4/4/08)[17].

Ωστόσο οι πραγματικοί λόγοι της γαλλικής «αλληλεγγύης» ενδέχεται να μην είναι και τόσο ρομαντικοί. Ενδεικτικά, όσοι παρακολουθούν προσεκτικά τους χειρισμούς του ελληνικού υπουργείου εξωτερικών πιθανόν να γνωρίζουν πως μερικές εβδομάδες πριν από την σύνοδο του ΝΑΤΟ η Ντόρα Μπακογιάννη επισκέφτηκε το Παρίσι «με πλήρες πρόγραμμα», όπως ανέφερε σχετικό δημοσίευμα (Τα Νέα 27/2/08). Ακόμα σημαντικότερο ίσως αποδειχτεί πρόσφατο άρθρο που αναφέρει μεταξύ άλλων ότι «πόντους κερδίζει η Γαλλία στα εξοπλιστικά προγράμματα της Ελλάδας μετά τη στάση του κ. Σαρκοζί στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ» και ότι «το Παρίσι, η Ρώμη, η Μαδρίτη αλλά και το Βερολίνο, που την τελευταία στιγμή έκανε μικρή στροφή κατανοώντας την ελληνική θέση, ίσως να έχουν προβάδισμα σε κάποιες προμήθειες» (Τα Νέα 5/4/08)[18]. Εικάζεται μάλιστα πως «το δέλεαρ [...] της [...] ελληνικής εξοπλιστικής πίτας, και ο γαλλογερμανικός ανταγωνισμός επ’ αυτού, ήταν που τελικά οδήγησε την καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ στη ‘στροφή’» (ό.π.)[19].

Φυσικά αυτά είναι «ψιλά γράμματα», που αποδίδονται σε «συνωμοσιολογούντες [που επιμένουν πως] υπάρχουν συμφωνίες κάτω από το τραπέζι» (ό.π.)[18]. Η κ. Μπακογιάννη έχει ήδη διαψεύσει δημόσια ότι υπήρξαν ανταλλάγματα για τη στήριξη των εταίρων[19], οπότε ίσως οι «συνωμοσιολογούντες» θα έπρεπε να επανεξετάσουν την άποψη ότι η «φωτεινή εξαίρεση» Σαρκοζί συσχετίζεται με τις «ελληνικές [ρίζες του], τις οποίες αποδέχεται πλήρως». Άλλωστε αυτή η εξήγηση ακούγεται λογική, σε αντίθεση με την προσφορά στη Γαλλία αμυντικών προμηθειών ύψους πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ.

ΜΟΝΟΜΕΡΗΣ ΕΠΙΒΟΛΗ

Όποια κι αν είναι η εξήγηση της Γαλλικής σύμπλευσης, το γεγονός παραμένει πως, πέραν του κ. Σαρκοζί, «οι υπόλοιποι ηγέτες δέχθηκαν με απογοήτευση την αναβολή της ένταξης των Σκοπίων» (Καθημερινή[16]. Εκ των πραγμάτων, λοιπόν, η ελληνική θέση επιβλήθηκε εκβιαστικά, όχι μέσω της πειθούς. Αυτό ομολογείται εμμέσως στα περισσότερα σχετικά δημοσιεύματα, όπου αναφέρεται ότι «οι 27 ηγέτες του ΝΑΤΟ υποχρεώθηκαν να δεχθούν πως τα Σκόπια δεν θα λάβουν πρόσκληση για ένταξη στο ΝΑΤΟ» (Τα Νέα 3/4/08)[12], ότι «[τ]ο ελληνικό βέτο στην ουσία επιβλήθηκε» (Ελευθεροτυπία 4/4/08)[15], ή ότι «η Ελλάδα [...] πέτυχε την πλήρη επιβολή των θέσεών της» (Έθνος 3/3/08)[07].

Κανείς δεν αρνείται ότι η Ελλάδα επέδειξε την μονομερή αποφασιστικότητα που απαιτείται ώστε να επιβάλλει το βέτο στους ΝΑΤΟϊκούς εταίρους. Αλλά σε καμία περίπτωση δε θα πρέπει η μονομερής αυτή επιβολή, την οποία «οι υπόλοιποι ηγέτες δέχθηκαν με απογοήτευση», να συγχέεται με «διπλωματική νίκη», όπως συστηματικά την αποκαλεί η κ. Μπακογιάννη[19]. Το κάθε κράτος-μέλος, ακόμα και η Ισλανδία ή το Λουξεμβούργο, μπορεί να θέσει βέτο στη σύνοδο του ΝΑΤΟ. Νίκη είναι να καταφέρει να πείσει τις υπόλοιπες χώρες-μέλη να συμμεριστούν τις απόψεις του, ώστε να μη χρειαστεί να καταφύγει στη μονομερή επιβολή τους.

Λαμβάνοντας υπόψη το παραπάνω, η δήλωση της υπουργού των εξωτερικών πως «[σ]ήμερα η Ελλάδα δεν ήταν μόνη, μαζί με την Ελλάδα στάθηκε όλη η Συμμαχία» (Έθνος 3/3/08)[07] είναι συνειδητά προσβλητική για τη Συμμαχία και παραπλανητική για τους Έλληνες. Είναι σαν να διακήρυττε η Ουάσιγκτον πως «σήμερα οι ΗΠΑ δεν ήταν μόνες, μαζί με τις ΗΠΑ στάθηκε όλο το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ», όταν στις 7 Μαρτίου του 1997 έθεταν μόνες, μεταξύ 15 χωρών, βέτο, μπλοκάροντας κατηγορηματικό ψήφισμα του Συμβουλίου ενάντια στην παράνομη κατασκευή από το Ισραήλ οικισμών στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη. Τα ελληνικά μέσα ενημέρωσης, που δεν διακρίνονται για τον φιλοαμερικανισμό τους, δεν θα ανεχόταν ποτέ μια τόσο προσβλητική δήλωση από τις ΗΠΑ. Γιατί τη δέχονται από το ΥΠΕΞ ουσιαστικά δίχως διαμαρτυρία;

ΑΠΡΟΚΑΛΥΠΤΗ ΠΑΡΑΝΟΜΙΑ

Πέρα από μονομερές και απομονωτικό, το βέτο της Αθήνας στη σύνοδο του ΝΑΤΟ ήταν και παράνομο. Κι αυτό διότι παραβίασε κατάφορα την Ενδιάμεση Συμφωνία του 1995 μεταξύ Ελλάδας και ΠΓΔΜ. Αυτό το έχουν ήδη επισημάνει τα δημόσια τα Σκόπια και η Ελληνική πλευρά δεν το έχει αρνηθεί, επαναπαυόμενη απλά στην αιτιολογία ότι την ίδια συμφωνία έχουν καταπατήσει τα Σκόπια στο παρελθόν (Τα Νέα 3/4/08)[12]. Η Ενδιάμεση Συμφωνία αναφέρει μεταξύ άλλων πως η Ελλάδα «δεσμεύεται να μην αντιταθεί στην αίτηση ένταξης ή στην ιδιότητα μέλους της [ΠΓΔΜ] σε διεθνείς, πολυμερείς και περιφερειακούς οργανισμούς και θεσμικά όργανα στα οποία [η Ελλάδα] είναι μέλος»[20], με την προϋπόθεση η ΠΓΔΜ να δεχθεί να αναφέρεται επίσημα σε αυτούς τους οργανισμούς ως «Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας»[21].

Η συμφωνία αυτή αναφέρεται στην περίφημη Έκθεση Μέγιερ για την πρόοδο της ΠΓΔΜ, την οποία πέρσι υπερψήφισε η Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου με «συντριπτική πλειοψηφία 55 υπέρ και 5 κατά» (Έθνος 28/2/08)[22], με μοναδικούς καταψηφίσαντες τους Έλληνες ευρωβουλευτές (εκεί δεν έχει βέτο!). Μεταξύ άλλων, το κείμενο της Επιτροπής υπενθυμίζει στην Ελλάδα πως το θέμα της ονομασίας «σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να γίνει εμπόδιο στην είσοδο της ΠΓΔΜ σε διεθνείς οργανισμούς όπως προβλέπει η ενδιάμεση συμφωνία του 1995» (ό.π.)[22]. Την ίδια υπενθύμιση απηύθυνε πρόσφατα στην ελληνική πλευρά ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Τζωρτζ Μπους, λέγοντας πως η «Ενδιάμεση Συμφωνία του [19]95 [...] ορίζει στο άρθρο 11 πως η Ελλάδα οφείλει να συναινεί στην ένταξη των Σκοπίων στους διεθνείς οργανισμούς με την προσωρινή τους ονομασία» (Τα Νέα 3/4/08)[12].

Θέτοντας το βέτο, η ελληνική πλευρά αγνόησε επιδεικτικά τις υποχρεώσεις της απέναντι στην ΠΓΔΜ και στη διεθνή κοινότητα βάσει της Ενδιάμεσης Συμφωνίας. Αυτό έγινε αμέσως αντιληπτό από τη Σκοπιανή πλευρά (Έθνος 4/4/08)[23], όμως τα ελληνικά μέσα ενημέρωσης δεν έδωσαν την παραμικρή σημασία. Άλλωστε το άρθρο 11 της Συμφωνίας, που προβλέπει την ένταξη της ΠΓΔΜ σε διεθνείς οργανισμούς με την προσωρινή της ονομασία, έχει παραγραφεί από την επίσημη ελληνική ιστορία και δεν αναφέρεται σχεδόν ποτέ, ακόμα και σε άρθρα που ασχολούνται αποκλειστικά με τη διπλωματική ιστορία της σχέσης Αθηνών-Σκοπίων[24]. Ο μοναδικός πολιτικός που έχει αναφερθεί δημόσια στο ζήτημα της Ενδιάμεσης Συμφωνίας είναι ο Αλέκος Αλαβάνος, ο οποίος πρόσφατα παραδέχτηκε πως η Συμφωνία δίνει στην ΠΓΔΜ «κάποια πατήματα για να επικαλεστούν τη δυνατότητά τους να μπουν σε διεθνείς Οργανισμούς με την ονομασία FYROM, [οπότε] ξέρουμε ότι είναι δύσκολα τα πράγματα»[25]. Μερικοί άλλοι παρατηρητές δέχονται πως η ΠΓΔΜ «θα σπεύσει πιθανότατα να κατηγορήσει την Ελλάδα για παραβίαση της ενδιάμεσης συμφωνίας», ελπίζουν όμως πως «αυτό δεν σημαίνει ότι θα την καταγγείλει κιόλας» (Καθημερινή 30/3/08)[26]. Με άλλα λόγια η Ελλάδα παραβίασε μεν τη Συμφωνία και μπορεί να κατηγορηθεί γι’ αυτό, αλλά δεν συντρέχει λόγος ανησυχίας, εκτός κι αν καταγγελθεί σε διεθνείς οργανισμούς.

Το παραπάνω παράδειγμα είναι ενδεικτικό της κάλυψης του ΥΠΕΞ από την «τέταρτη εξουσία» της χώρας μας. Αυτή η κάλυψη δίνει τη δυνατότητα στον πρωθυπουργό Κώστα Καραμανλή «με αυστηρό ύφος προς τα Σκόπια [να] ξεκαθαρίζει ότι οι κανόνες πρέπει να γίνονται σεβαστοί από όλους» (Ημερησία 4/4/08)[27], δίχως να ανησυχεί μήπως εντοπιστεί η απροκάλυπτη ασυνέπειά του από τους εγχώριους πολιτικούς παρατηρητές.

«ΕΘΝΙΚΙΣΤΙΚΗ ΥΣΤΕΡΙΑ»

Οι ίδιοι παρατηρητές επιμένουν να παραβλέπουν την ιδιαίτερη πολιτική δυναμική στην ΠΓΔΜ. Είναι γεγονός, αν και σπάνια αναγνωρίζεται από τα ελληνικά μέσα ενημέρωσης, πως ο πυρήνας των στελεχών της κυβέρνησης της ΠΓΔΜ αποτελείται από εξαιρετικά δραστήριους και νέους πολιτικούς με συχνά αξιοσημείωτες περγαμηνές. Ο υπουργός εξωτερικών, Αντόνιο Μιλοσόσκι, είναι 30 ετών, όσο και η υπουργός εσωτερικών, Γκορντάνα Γιανκουλόσκα, αλλά και ο Χρίστο Ιβανόφσκι, υπουργός πληροφορικής. Ο Μίλιε Γιανακίεφσκι, υπουργός μεταφορών, που σπούδασε στη Θεσσαλονίκη, είναι μόλις 29 ετών, ενώ ο 38χρονος σήμερα πρωθυπουργός Νίκολα Γκρούεφσκι έγινε υπουργός σε ηλικία μόλις 28 ετών (Έθνος 2/3/08)[28]. Πολλοί από τους συμβούλους τους, όπως ο Βάσκο Ναουμόφσκι, που αν και μόλις 28 ετών έχει έδρα στις διεθνείς σχέσεις στο πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης, είναι οξυδερκείς επιστήμονες με σύγχρονες πολιτικές απόψεις (Τα Νέα 4/4/08)[29].

Ωστόσο τα ελληνικά ενημερωτικά μέσα, που προφανώς πολύ καθυστερημένα, σε σχέση με τους γείτονες, ανακάλυψαν το «φαινόμενο Τσίπρα», κατά κανόνα τους υποτιμούν χαρακτηρίζοντάς τους ως «αμερικανάκια»[28] (λόγω των σπουδών πολλών από αυτών στις ΗΠΑ) που «πόνταραν στην αδιαλλαξία και στον εθνικισμό και κατάφεραν να πάρουν την εξουσία» (Έθνος 2/3/08)[28]. Συνεπώς όταν η ελληνική κυβέρνηση υπερασπίζεται το αποκαλούμενο «εθνικό συμφέρον», φτάνοντας στο σημείο να ασκήσει μονομερώς και παρανόμως βέτο στο ΝΑΤΟ, επιβραβεύεται ως ενεργούσα «με σύνεση και σοβαρότητα» (Ελευθεροτυπία 3/4/08)[04]. Όταν οι απογοητευμένοι αντιπρόσωποι και τα δημοσιογραφικά επιτελεία της ΠΓΔΜ αποχωρούν πρόωρα από τη σύνοδο του ΝΑΤΟ, κατηγορούνται για εθνικιστική «υστερία» (Ελευθεροτυπία 4/2/08)[30]. Συνήθως δε, η «εθνικιστική» ταμπέλα αποδίδεται στους πολιτικούς της ΠΓΔΜ άσχετα με το ποια στάση ακολουθούν. Έτσι, για παράδειγμα, μερικές ημέρες πριν από την πρόσφατη σύνοδο του ΝΑΤΟ, Τα Νέα καταδίκασαν τον πρωθυπουργό της ΠΓΔΜ ως εθνικιστή ακόμα και στην περίπτωση που τελικά διαλέξει να συμβιβαστεί στο θέμα του ονόματος: «Εάν [ο πρωθυπουργός κ. Γκρούεφσκι] επιλέξει τον εθνικισμό στην εξωτερική πολιτική, τότε θα αρνηθεί κάθε προτεινόμενη λύση για την ονομασία. Εάν πάλι επιλέξει τον εσωτερικό εθνικισμό –έναντι των Αλβανών–, τότε θα δεχθεί τη συμβιβαστική πρόταση των Αμερικανών [σ.σ. για την αλλαγή του επίσημου ονόματος της ΠΓΔΜ] που θα οδηγήσει σε ένταξη της χώρας στο ΝΑΤΟ» (19/3/08)[31].

Λαμβάνοντας υπόψη τη ζωτική σημασία που θεωρούν πως έχει για τη χώρα τους η ένταξη στο ΝΑΤΟ, είναι πραγματικά αξιοσημείωτο το γεγονός πως τα «αμερικανάκια» των Σκοπίων προτίμησαν να μείνουν εκτός της συμμαχίας παρά να συναινέσουν στην συμβολική υιοθέτηση ενός ονόματος που δεν εκφράζει το λαό τους. Αυτό δείχνει επιμονή και αποφασιστικότητα, όχι υστερία. Αντίθετα, θα μπορούσε να χαρακτηριστεί τριτοκοσμική και υστερική η άμεση πρόσκληση από έλληνες πολιτικούς παράγοντες του πρόεδρου της Γαλλικής Δημοκρατίας, Νικολά Σαρκοζί, για να «του απονεμηθεί το Χρυσό Κλειδί»[07] και για να «δοθεί το όνομά του [...] σε κεντρικό δρόμο»[17] της Θεσσαλονίκης.

Η ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΑΠΕΙΛΗ

Σε άλλο άρθρο μου, που δημοσιεύεται στην ιστοσελίδα του Αντί, εξηγώ αναλυτικά γιατί η παράνομη και κοντόφθαλμη στάση της Ελλάδας στην πρόσφατη σύνοδο του ΝΑΤΟ δεν ωφέλησε ούτε την ίδια, ούτε –φυσικά– την ΠΓΔΜ, αλλά μόνο τις ΗΠΑ. Οι διθύραμβοι της ελληνικής κυβέρνησης για το βέτο, με την έμπρακτη ιδεολογική σύμπλευση της αξιωματικής αντιπολίτευσης, είναι σημάδι προωθημένης πολιτικής ανοησίας στη χώρα που ο νομάρχης Θεσσαλονίκης, Παναγιώτης Ψωμιάδης, πρόσφατα αποκάλεσε «το μεγάλο αφεντικό στα Βαλκάνια» (Έθνος 3/4/08)[07]. Η ουσιαστική ταύτιση των εγχώριων μέσων ενημέρωσης με τους επικίνδυνους και καταστρεπτικούς πολιτικούς χειρισμούς της κυβέρνησης Καραμανλή είναι πολύ πιο σημαντική απειλή για την δημοκρατική σταθερότητα της Ελλάδας από οποιαδήποτε «σλαβομακεδονία». Για να παταχθεί, θα πρέπει τα κόμματα της αριστεράς να λάβουν άμεσες και σαφείς θέσεις ενάντια στην μονομερή, ασυνεπή και φανερά παράνομη εξωτερική πολιτική της Αθήνας.

Παραπομπές

[01] Ανών. (2008) «Μια Μέρα Νωρίτερα η Αναχώρηση των Σκοπίων από τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ», Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων, 3 Απριλίου.
[02] Τσιόδρας, Δ. (2008) «Πυρετός Αισιοδοξίας», Ελευθεροτυπία, 5 Απριλίου.
[03] Πολίτης, Γ.Λ. (2008) «Το Στοίχημα», Τα Νέα, 4 Απριλίου.
[04] Άρθρο της Σύνταξης (2008) «Αλληλοπαγιδεύτηκαν Ουάσιγκτον-Σκόπια», Ελευθεροτυπία, 3 Απριλίου.
[05] Έλλις, Α., και Αντωνίου, Δ. (2008) «Το Ελληνικό Βέτο Απέτρεψε την Ένταξη», Καθημερινή, 3 Απριλίου.
[06] Ανών. (2008) «Μαστίγιο και Καρότο Προς τα Σκόπια», Το Βήμα, 4 Απριλίου.
[07] Μελέτης, Ν. (2008) «Καμία Πρόσκληση», Έθνος, 3 Απριλίου.
[08] Διαμαντοπούλου, Α. (2008) Δηλώσεις στο Ρ/Σ Alpha, 3 Απριλίου.
[09] Ανών. (2008) «Ικανοποίηση στην Αθήνα για την Απόφαση του ΝΑΤΟ», Ναυτεμπορική, 3 Απριλίου.
[10] Ανών. (2008) «Σταθερή Ενίσχυση του Εθνικού Μετώπου», Ναυτεμπορική, 5 Απριλίου.
[11] Αδάμ, Κ. (2008) «Άρνηση, Χωρίς Χρονοδιάγραμμα και με Ήπιες Αντιδράσεις», Ελευθεροτυπία, 3 Απριλίου.
[12] Καρανασοπούλου, Ε.Δ. (2008) «Ραντεβού τον Δεκέμβριο Μετά το Ελληνικό Βέτο», Τα Νέα, 3 Απριλίου.
[13] Μελέτης, Ν. (2008) «Με Ελληνικό Βέτο, Εκτός ΝΑΤΟ τα Σκόπια Μέχρι Νεωτέρας», Ημερησία, 3 Απριλίου.
[14] Ιγνατίου, Μ. (2008) «Τελεσίγραφο από τις ΗΠΑ», Έθνος, 29 Φεβρουαρίου.
[15] Αδάμ, Κ. (2008) «Αγκάθι και το ΝΑΤΟ, Πλέον, για Σκόπια», Ελευθεροτυπία, 4 Απριλίου.
[16] Έλλις, Α. (2008) «Οι Χειρισμοί της Επόμενης Μέρας», Καθημερινή, 4 Απριλίου.
[17] Νασόπουλος, Δ. (2008) «Στήνει Γέφυρες Μετά το Μπλόκο», Τα Νέα, 4 Απριλίου.
[18] Δημακάς, Λ. (2008) «Γαλλικός Αέρας στο Ελληνικό Εξοπλιστικό Πρόγραμμα», Τα Νέα, 5 Απριλίου.
[19] Ανών. (2008) «Ντόρα: Χωρίς Ανταλλάγματα η Στήριξη των Εταίρων», Ναυτεμπορική, 5 Απριλίου.
[20] Ηνωμένα Έθνη (1995) Interim Resolution Between the Hellenic Republic and the FYROM, Document 95-27866, Νέα Υόρκη, 13 Σεπτεμβρίου. Το κείμενο της συμφωνίας έχει εκδοθεί σε ελληνικές πηγές, όπως π.χ. στο Βαληνάκης, Γ., και Ντάλης, Σ. (επιμ.) Το Ζήτημα των Σκοπίων, Εκδόσεις Παπαζήσης, Αθήνα 1996, σελ. 361-370.
[21] Ηνωμένα Έθνη (1993) Security Council Resolution 817, Νέα Υόρκη, 7 Απριλίου.
[22] Μελέτης, Ν. (2008) «Πιέσεις και Παρέμβαση από τις ΗΠΑ», Έθνος, 28 Φεβρουαρίου.
[23] Μελέτης, Ν., και Τελίδης, Χ. (2008) «Βέρτιγκο στα Σκόπια», Έθνος, 4 Απριλίου.
[24] Βλ. για παράδειγμα Αθανασόπουλος, Α. (2007) «Το Παραμύθι με το Όνομα», Το Βήμα, 4 Νοεμβρίου.
και Πελώνη, Α. (2008) «Από τον Τίτο στον Νίμιτς», Τα Νέα, 23 Φεβρουαρίου.
[25] Αλαβάνος, Α. (2008) Ομιλία στη Βουλή των Ελλήνων, 2 Απριλίου.
[26] Τζίμας, Σ. (2008) «Αντίμετρα των Σκοπίων», Καθημερινή, 30 Μαρτίου.
[27] Μελέτης, Ν., και Μπενέκος, Η. (2008) «Βέτο και στην ΕΕ, αν δεν Βρεθεί Λύση», Ημερησία, 4 Απριλίου.
[28] Τελίδης, Χ. (2008) «Τα ‘Αμερικανάκια’ των Σκοπίων», Έθνος, 2 Μαρτίου.
[29] Καντούρης, Κ. (2008) «Σοκ για το Χαστούκι του Βουκουρεστίου», Τα Νέα, 4 Απριλίου.
[30] Αδάμ, Κ. (2008) «Και Επισήμως οι ΗΠΑ Υιοθέτησαν την ΠΓΔΜ», Ελευθεροτυπία, 4 Απριλίου.
[31] Καρανασοπούλου, Ε.Δ. (2008) «Ο Οδυνηρός Συμβιβασμός Διχάζει Αθήνα και Σκόπια», Τα Νέα, 19 Μαρτίου.

8 σχόλια:

Στέργιος είπε...

Αγαπητέ Σήφη.

Το άρθρο σου είναι ένα πραγματικό παραλήρημα, σε πλήρη συντονισμό με το θυμωμένο κλίμα που επικρατεί στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ σχετικά με τη στάση της Ελλάδας στο Βουκουρέστι.

Φτάνεις στο σημείο να παρομοιάζεις την Ελλάδα με ολοκληρωτικό καθεστώς, επειδή σύμπασα η πολιτική εξουσία άκουσε το κοινό αίσθημα και αποφάσισε να τηρήσει μια ΑΥΤΟΝΟΗΤΑ αξιοπρεπή στάση στο θέμα των Σκοπίων.

Σύμφωνα με τη συλλογιστική σου, κάθε αυτονόητη απάντηση σε ένα ερέθισμα ή ερώτημα, είναι απόδειξη φασιστικής νοοτροπίας, πχ σε γκάλοπ όπου η ερώτηση είναι "Ποιος μήνας έπεται τού Απριλίου", μόνο σε ολοκληρωτικά καθεστώτα θα απαντούσαν "Μάιος" σε ποσοστό >99%

Το βέτο δεν σημαίνει αδυναμία σε καμμία περίπτωση. Είναι ένα σεβαστό διπλωματικό όπλο, αλλιώς δεν θα είχε θεσπιστεί.

Ελάχιστες χώρες στο ΝΑΤΟ φάνηκαν αδιαπέρατες στην ελληνική επιχειρηματολογία (ΗΠΑ, Τσεχία, Λεττονία, Εσθονία).

Οι περισσότερες χώρες έδειξαν να κατανοούν το πρόβλημα. "Κατανοώ" σημαίνει ότι οι χώρες αυτές ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΟΥΝ ότι το θέμα τής ονομασίας των Σκοπίων είναι ένα υπαρκτό πρόβλημα, αν και θεωρούν ότι δεν αφορά τις ίδιες.

Υπήρξαν, όμως, και αρκετές χώρες, ανάμεσα στις οποίες και κάποιες από τις ισχυρότερες χώρες τού ΝΑΤΟ, που στήριξαν το ελληνικό βέτο.

Ήμουν στην Ισπανία την ημέρα κατά την οποία ετέθη το βέτο, και οι εφημερίδες έγραφαν σαφώς ότι ο Θαπατέρο ΣΤΗΡΙΞΕ ("recolzar" στα καταλάνικα) το ελληνικό βέτο. Προφανώς επειδή για τις χώρες αυτές, οι καλές σχέσεις με την Ελλάδα έχουν μεγαλύτερη σημασία από ό,τι οι καλές σχέσεις με τα Σκόπια.

Όσο για τα ειρωνικά σου σχόλια περί Σαρκοζύ και εξοπλισμών, πραγματικά πιστεύεις ότι υπάρχει έστω κι ένας Έλληνας που να νομίζει ότι η Γαλλία έδωσε άνευ όρων την υποστήριξή της στην Ελλάδα, επειδή ο παππούς τού Σαρκοζύ ήταν Σαλονικιός; Έλεος! Δεν ζούμε δα και στον κόσμο τής Μπάρμπι εδώ στην Ελλάδα!

Φυσικά και υπήρχαν ανταλλάγματα, και γιατί να μην υπάρχουν άλλωστε; Μας στηρίζει η Γαλλία στα εθνικά μας θέματα (Μακεδονικό, Κυπριακό, κλπ); Την ανταμείβουμε αγοράζοντας γαλλικά εξοπλιστικά συστήματα.

Αυτά να τα βλέπει η Αμερική, η οποία μας θεωρεί υπέρ το δέον δεδομένους συμμάχους και νομίζει ότι μπορεί να μας πατάει τον κάλο εσαεί, κι εμείς απλώς θα κάνουμε ότι δεν καταλαβαίνουμε. Το ελληνικό βέτο είναι τιμωρία κυρίως της αμερικανικής αλαζονείας απέναντι στην Ελλάδα.

Όπως σου έγραψα σε άλλο σχόλιο, υπάρχουν κι αλλού πορτοκαλιές που κάνουν πορτοκάλια, κι όχι μόνο στη Φλόριντα. Και η Γαλλία "παράγει ωραία πορτοκάλια", και η Ρωσσία, και ο Αραβικός κόσμος.

Ακόμη, κάτι που σου διέφυγε εκεί όπου ζεις, βυθισμένος στα Fox News και στο New Republican, το ελληνικό βέτο έγινε δεκτό με μια υπόγεια αίσθηση ευχαρίστησης από όλη την Ευρώπη, σαν "υποσυνείδητο" μήνυμα προς τις ΗΠΑ ότι στο ΝΑΤΟ, όπως και οπουδήποτε αλλού, δεν θα περνά πια αυτομάτως το δικό τους.

Γιατί, αν παρακολούθησες σωστά τις εργασίες στο Βουκουρέστι, δεν ήταν μόνο τα Σκόπια που έμειναν απ' έξω, αλλά και η Ουκρανία και η Γεωργία, επειδή η Ευρώπη θεωρεί ότι δεν είναι προς το συμφέρον της να επιδεινώσει τις σχέσεις της με τη Μόσχα, μόνο και μόνο για να ισχυροποιήσει τη θέση της η Ουάσινγκτον.

Η σύνοδος τού ΝΑΤΟ στο Βουκουρέστι και η εκεί ηγετική παρουσία τού Ρώσσου Προέδρου, σηματοδοτούν μια αλλαγή στα ευρωατλαντικά πράγματα, τα οποία αρχίζουν επιτέλους να γίνονται πιο ευρωπαϊκά και λιγότερο ατλαντικά.

Οι ΗΠΑ έχουν κάθε λόγο να είναι θυμωμένες μετά το Βουκουρέστι, γιατί ποτέ από το τέλος τού Β' ΠΠ μέχρι τώρα δεν αμφισβητήθηκε τόσο έντονα η απόλυτη εξουσία τους στον Δυτικό Κόσμο.

Εσύ γιατί είσαι τόσο θυμωμένος, όμως;

Και πού είδες τους "διθυράμβους"; Η Ελλάδα δεν θριαμβολόγησε για το βέτο. Η Ελλάδα πραγματικά θέλει διακαώς τα Σκόπια στο ΝΑΤΟ και στην ΕΕ, αλλά όχι άνευ όρων, όχι με τα Σκόπια να μας κοροϊδεύουν και να ισχυρίζονται τα όσα σχιζοφρενικά ισχυρίζονται.

Τα Σκόπια φρόντισαν να κουρελιάσουν την Ενδιάμεση Συμφωνία πολύ πριν το ελληνικό βέτο. Ο σκοπιανός προεδρεύων στον ΟΗΕ Σέρτζιαν Καρίμ απεκάλεσε τα Σκόπια "Δημοκρατία της Μακεδονίας" παρά το γεγονός ότι βρισκόταν στον ΟΗΕ ως λειτουργός τού διεθνούς οργανισμού και όχι ως απεσταλμένος τής κυβέρνησης των Σκοπίων.

Ο πρωθυπουργός Νίκολα Γκρούεφσκι κατέθεσε πρόσφατα στεφάνι σε μνημείο με τον χάρτη τής φανταστικής και ουδέποτε υπάρξασας "Μεγάλης Μακεδονίας".

Πολύ "σοβαρές" κινήσεις από τον πολιτικό κόσμο τής γείτονος, τον οποίο εκθειάζεις ως οξυδερκή και ταλαντούχο περί τα διπλωματικά...

Η νέα ηλικία των πολιτικών δεν είναι απαραίτητα κάτι το καλό ή κακό. Η ποιότητα ενός ανθρώπου είναι άσχετη προς την ηλικία του.

Μπορεί οι νέοι πολιτικοί να κομίζουν νέες ιδέες, ή μπορεί απλώς να ξανασερβίρουν το ίδιο ξαναζεσταμμένο φαγητό σε γκλαμουράτο λαϊφσταϊλίστικο περιτύλιγμα.

Και επειδή βιάστηκες να γράψεις για τον Τσίπρα, να ξέρεις ότι ο Τσίπρας στην Ελλάδα ΕΛΕΓΧΕΤΑΙ και θα ελέγχεται από την κοινωνία όπως αρμόζει σε έναν αρχηγό κόμματος, χωρίς να παίζει ρόλο το αν είναι 30 ή 60 χρονών.

Η δημοκρατία στην Ελλάδα απέχει πολύ από το να είναι ιδανική, αλλά σε σύγκριση με αυτό που ήταν πριν από 20 ή 30 χρόνια, ή σε σύγκριση με αυτό που περνιέται για δημοκρατία στα Σκόπια, είναι σαφώς ωριμότερη.

Πάντως, βλέποντας στην τηλεόραση τον Γκρούεφσκι, τον Μιλόσοσκι και τον Ντιμιτρόφ -αλλά όχι τον σοβαρό Τσερβενκόφσκι- αυτό που μου κάνει εντύπωση είναι η αλαζονεία και η οίηση περισσότερο παρά η οξυδέρκεια ή η ευφυΐα. Κάτι που έχουν κοινό, ως "αμερικανάκια", με τους υπερατλαντικούς εμπνευστές τους.

Η Ελλάδα, μετά από δεκαετίες ατιμωτικών υποχωρήσεων, είπε επιτέλους το καβαφικό το "όχι το σωστό", χωρίς κραυγές και άσφαιρους εθνικισμούς, αλλά με αξιοπρέπεια και εθνική ομοψυχία.

Τώρα, γιατί εσύ αντιδράς με θυμό και υστερία, το αφήνουμε στους αναγνώστες σου να το αποφασίσουν.

στέργιος είπε...

Επίσης, Σήφη, γράφεις:

"Η [ενδιάμεση] συμφωνία αυτή αναφέρεται στην περίφημη Έκθεση Μέγιερ για την πρόοδο της ΠΓΔΜ, την οποία πέρσι υπερψήφισε η Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου με «συντριπτική πλειοψηφία 55 υπέρ και 5 κατά»..., με μοναδικούς καταψηφίσαντες τους Έλληνες ευρωβουλευτές (εκεί δεν έχει βέτο!). Μεταξύ άλλων, το κείμενο της Επιτροπής υπενθυμίζει στην Ελλάδα πως το θέμα της ονομασίας «σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να γίνει εμπόδιο στην είσοδο της ΠΓΔΜ σε διεθνείς οργανισμούς όπως προβλέπει η ενδιάμεση συμφωνία του 1995»"

Κι όμως, το Ευρωκοινοβούλιο, πρωτοστατούντος του ΙΔΙΟΥ τού Μέγιερ, δέχτηκε να αποσυρθεί η επίμαχη παράγραφος από το ψήφισμα έτσι ώστε να διατυπωθεί ξανά, με τρόπο πιο ισορροπημένο και περισσότερο ευαίσθητο προς τις ελληνικές ανησυχίες.

Μόνο ο Ντάνιελ Κον Μπέντιτ αντέδρασε, ο "Κόκκινος Ντάνι" τού 1968 που στη συνέχεια έγινε Ευρωβουλευτής των Gruenen, του οικολογικού κόμματος του οποίου ο αρχηγός Γιόσκα Φίσερ ως ΥΠΕΞ δεν είχε κανένα πρόβλημα να στείλει η Γερμανία αεροπλάνα να βομβαρδίσουν την πρώην Γιουγκοσλαβία με βόμβες απεμπλουτισμένου ουρανίου.

Ο Μπέντιτ, λοιπόν, βασιλικότερος τού βασιλέως, ούρλιαζε προς τους Έλληνες ότι "η Μακεδονία λεγόταν και θα λέγεται πάντα Μακεδονία", για να τον μαζέψουν άγαρμπα, αφού ήταν εντελώς εκτός κλίματος.

Ο Μπέντιτ ήταν ο μόνος μέσα στην αίθουσα ανάμεσα στους 785 Ευρωβουλευτές που ακολούθησε μια απροκάλυπτα φιλοσκοπιανή στάση, σαν αυτή που ευαγγελίζεις με τα κείμενά σου. Πού βρίσκεται, λοιπόν, η κατ' εσέ "απομονωμένη" Ελλάδα;

Σήφης Φιτσανάκης είπε...

Στέργιο,

Επειδή είναι προτιμητέο να συζητάμε επί της ουσίας, καλό θα ήταν να πέσουν οι τόνοι. Το παραπάνω κείμενο ίσως να εσφαλμένο, απλοϊκό, είναι δε σίγουρα αιρετικό. Σε καμία περίπτωση όμως δεν είναι «παραλήρημα» και σίγουρα δεν είναι «υστερικό». Ακολουθεί μια λογική επιχειρηματολογία, παραπέμπει σε πηγές, και αναλύει με σαφήνεια το θέμα του ελληνικού βέτο στη σύνοδο του ΝΑΤΟ στο Βουκουρέστι. Είναι άλλο θέμα αν σε ενοχλεί. Όπως και να έχει το ζήτημα οφείλεις, αν επιθυμείς το διάλογο, να ανταπαντήσεις παρομοίως, δίχως απαξιωτικούς χαρακτηρισμούς.

Θα σε παρακαλούσα επίσης να μην κάνεις φτηνούς και άσχετους συνειρμούς για την προσωπική μου ζωή. Το μόνο που καταφέρνεις γράφοντας πως ζω «βυθισμένος στα Fox News και στο New Republic» [και όχι New Republican, που γράφεις], είναι να δείχνεις πόσα λίγα ξέρεις για την καθημερινή ζωή στις ΗΠΑ και για τις δικές μου προσωπικές ενημερωτικές επιλογές. Δείχνεις επίσης πως δεν έχεις διαβάσει τα άρθρα μου που δεν αναφέρονται στην ελληνική εξωτερική πολιτική. Η μοναδική ουσιαστική διαφορά μεταξύ των κειμένων μου και άλλων κειμένων που διαβάζεις στα ελληνικά ΜΜΕ είναι πως εγώ είμαι το ίδιο αυστηρός με την εξωτερική πολιτική της Ελλάδας όσο είμαι και με της Αμερικής. Πρόκειται για την αρχή της αναλυτικής συνέπειας, την οποία προφανώς δε συμμερίζεσαι.

Επίσης, για να μπορούμε να συνεννοούμαστε, θα σε παρακαλούσα να μην παρασύρεσαι από συναισθηματισμούς και να διαβάζεις με προσοχή αυτά που γράφω. Η επισήμανσή σου πως «παρομοιάζ[ω] την Ελλάδα με ολοκληρωτικό καθεστώς, επειδή σύμπασα η πολιτική εξουσία άκουσε το κοινό αίσθημα» είναι παντελώς άστοχη. Παρομοίωσα την Ελλάδα με ολοκληρωτικό καθεστώς λόγω της ομοιομορφίας των πολιτικών απόψεων των ΜΜΕ, και της παντελούς έλλειψης διαφορετικών απόψεων στη δημόσια ζωή, όχι επειδή «η πολιτική εξουσία άκουσε το κοινό αίσθημα». Απείρως πιο άστοχη είναι η παρομοίωσή σου του πολύπλοκου μακεδονικού ζητήματος με το ερώτημα «ποιος μήνας έπεται τού Απριλίου». Η άρνηση της πολυπλοκότητας ενός εθνικού ζητήματος είναι μια επικίνδυνη τάση, την οποία αρνούμαι να ακολουθήσω.

Περί Σαρκοζί: το ερώτημα που με αφορά δεν είναι εάν ή όχι «υπάρχει έστω κι ένας Έλληνας που να νομίζει ότι η Γαλλία έδωσε άνευ όρων την υποστήριξή της στην Ελλάδα, επειδή ο παππούς τού Σαρκοζύ ήταν Σαλονικιός», αλλά αντίθετα, γιατί τα ελληνικά ΜΜΕ συστηματικά (με ελάχιστες εξαιρέσεις) αποσιώπησαν τη στενή σχέση μεταξύ της στάσης της Γαλλίας στο μακεδονικό και της αγοράς γαλλικών εξοπλιστικών συστημάτων από την Αθήνα. Σε αντίθεση με αυτά που γράφεις, εγώ αρνούμαι να επιβραβεύσω την αδιέξοδη πολιτική μιας χώρας όπως είναι η Ελλάδα, που μαστίζεται από τρομακτικό έλλειμμα κοινωνικής περίθαλψης, εκπαίδευσης, κλπ, πολιτική που βασίζεται στην αγορά –άχρηστων κατά κανόνα– εξοπλιστικών συστημάτων για να εξαγοράσει την διεθνή διπλωματική υποστήριξη πάνω σε εθνικά θέματα. Παράλληλα, ο λεονταρισμός που εκφράζεις, πως δηλαδή «[τ]ο ελληνικό βέτο είναι τιμωρία κυρίως της αμερικανικής αλαζονείας απέναντι στην Ελλάδα» σε καμία περίπτωση δε μπορεί να θεωρηθεί ρεαλιστική άποψη. Η Ελλάδα βρίσκεται ακόμα πολύ μακριά από το να μπορεί να «τιμωρήσει» τις αλαζονικές ΗΠΑ. Χρειάζονται ακόμα δεκαετίες σοβαρής, υπεύθυνης, και εποικοδομητικής εξωτερικής πολιτικής, που δε θα βασίζεται σε βέτο και αγορές άχρηστων όπλων από τη Γαλλία ως ανταλλαγή ρητορικής υποστήριξης.

Σε τελική ανάλυση, αναγνωρίζω ότι οι απόψεις μου πάνω στο ζήτημα είναι αιρετικές. Αυτό όμως σε καμία περίπτωση δεν αποτελεί πρόσκληση για απαξιωτικούς χαρακτηρισμούς και επιθέσεις στο πρόσωπό μου, και όχι επί της ουσίας. Παραμένω ανοιχτός στο διάλογο, διότι δε νομίζω πως η Ελλάδα έχει την πολυτέλεια να τον αγνοήσει, ειδικά πάνω σε σημαντικά εθνικά θέματα. Ο διάλογος δε μπορεί να βασιστεί πάνω σε αφορισμούς του τύπου «η απροκάλυπτα φιλοσκοπιανή στάση [...] που ευαγγελίζεις με τα κείμενά σου». Θέλω να πιστεύω ότι η τακτική της προσκόλλησης της ταμπέλας του ανθελληνισμού σε οτιδήποτε δε μας βρίσκει σύμφωνους ξεπεράστηκε με τη μεταπολίτευση. Θα σου συνιστούσα να συμπλεύσεις αναλόγως.

Ανώνυμος είπε...

ειχα γραψει τη διορθωση για τις εκλογες ΗΠΑ και εστειλα μια απαντηση.πηγαινε στο αντιστοιχο κειμενο.


αθανασιος

Στέργιος είπε...

Αγαπητέ Σήφη.

Σου ζητώ συγγνώμη αν σε έθιξα, αλλά σε καμμία περίπτωση δεν έκανα, ή δεν είχα πρόθεση να κάνω απαξιωτικά σχόλια για σένα ή την προσωπικότητά σου. Σχολίασα απλώς το κείμενό σου, με τη δική μου ματιά, ενός -το τονίζω αυτό- ΜΗ πολιτικού επιστήμονα.

"Θα σε παρακαλούσα επίσης να μην κάνεις φτηνούς και άσχετους συνειρμούς για την προσωπική μου ζωή. Το μόνο που καταφέρνεις γράφοντας πως ζω «βυθισμένος στα Fox News και στο New Republic» [και όχι New Republican, που γράφεις], είναι να δείχνεις πόσα λίγα ξέρεις για την καθημερινή ζωή στις ΗΠΑ και για τις δικές μου προσωπικές ενημερωτικές επιλογές".

Σου ζητώ ξανά συγγνώμη. Δεν εννοούσα ότι διαβάζεις μόνο το Foreign Affairs και το New Republic (ευχαριστώ για τη διόρθωση), αλλά ότι σαν κάποιος που ζει στις ΗΠΑ, είσαι αναγκαστικά βυθισμένος σε μια αντιδημοκρατική μονομέρεια απόψεων που ενδεχομένως να επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο αναλύεις τις καταστάσεις.

Όσο για την Αμερική, έχω ζήσει έναν χρόνο στην Καλιφόρνια, που υποτίθεται ότι είναι προοδευτική πολιτεία, και ξέρω από πρώτο χέρι πόσο ασφυκτικό μπορεί να είναι το κλίμα για την ελεύθερη έκφραση.

Στην Αμερική μπορεί κανείς να μιλήσει ανοιχτά για τα πάντα, ΕΚΤΟΣ από συγκεκριμένα θέματα που κρίνονται ευαίσθητα και αναγκάζουν τους πάντες να αυτολογοκρίνονται.

Αν κάποιος υπερβεί το άγραφο όριο, εύκολα απομακρύνεται ή εξοστρακίζεται από τον χώρο εργασίας του. Σου έχω ξαναγράψει ότι δεν είναι τυχαίο ότι άνθρωποι όπως ο Τσόμσκι είναι παντελώς άγνωστοι στον μέσο Αμερικανό.

Τώρα, εξακολουθώ και πιστεύω ότι θύμωσες πάρα πολύ με το ελληνικό βέτο, για λόγους που δεν μπορώ να εξηγήσω.

Επίσης πιστεύω ότι εσύ, και όχι εγώ, αντέδρασες συναισθηματικά. Σου υπενθυμίζω ότι σου είχα επισημάνει ότι από τη στιγμή που η Ελλάδα θα άρχιζε να διεκδικεί ξανά τα δίκαιά της, θα άλλαζε και η στάση των άλλων χωρών απέναντι στο θέμα τής ονομασίας τής ΠΓΔΜ. Η δική σου στάση ήταν η παραίτηση: "Αφού 123 χώρες αναγνώρισαν, πού να τρέχουμε τώρα";

Όταν γράφεις ότι στηλιτεύεις την "παντελή έλλειψη διαφορετικών απόψεων στη δημόσια ζωή" κάνεις εν μέρει λάθος.
Αυτό που έγαψες ίσχυε σε ασφυκτικό βαθμό πριν τους Ολυμπιακούς Αγώνες τής Αθήνας, όταν όποιος τολμούσε να αμφισβητήσει δημόσια το μεγαλείο τους κατέληγε στη φυλακή.

Δεν ισχύει, όμως, στο θέμα τής ονομασίας των Σκοπίων. Τα κανάλια και οι εφημερίδες έχουν φιλοξενήσει άπειρα άρθρα που κυμαίνονται από το να ζητούν επιβολή εμπάργκο μέχρι την πλήρη αναγνώριση τής "Δημοκρατίας της Μακεδονίας".

Η κυβέρνηση και η αντιπολίτευση, με τα χαρακτηριστικά εθελόδουλα αντανακλαστικά τους, ήταν έτοιμες να αναγνωρίσουν τη "Δημοκρατία της Μακεδονίας παύλα Σκόπια", αλλά έκαναν πίσω φοβούμενες το πολιτικό κόστος, αφού οι πολίτες απαιτούσαν μια εθνικά αξιοπρεπή στάση για την επίλυση τού θέματος αυτού.

Η απαίτηση για αξιοπρεπή στάση ήταν και είναι ΑΥΤΟΝΟΗΤΗ σε μια κοινωνία χωρίς αυτοκτονικά αντανακλαστικά. Αν θέλεις, αυτή η στάση είναι που με εξέπληξε κι εμένα, θεωρούσα ότι όλα μας τα ανατανακλαστικά είχαν ατονήσει, για διάφορους λόγους.

"Σε αντίθεση με αυτά που γράφεις, εγώ αρνούμαι να επιβραβεύσω την αδιέξοδη πολιτική μιας χώρας όπως είναι η Ελλάδα, που μαστίζεται από τρομακτικό έλλειμμα κοινωνικής περίθαλψης, εκπαίδευσης, κλπ, πολιτική που βασίζεται στην αγορά –άχρηστων κατά κανόνα– εξοπλιστικών συστημάτων για να εξαγοράσει την διεθνή διπλωματική υποστήριξη πάνω σε εθνικά θέματα".

Για ακόμη μια φορά δεν μπορώ να σε παρακολουθήσω. Από τη μια στα κείμενά σου επισημαίνεις ως μόνη ρεαλιστική την ανάγκη να εξακολουθήσει η Ελλάδα να παραμένει προσδεδεμένη στους σχεδιασμούς των Αμερικανών για την περιοχή "αλλιώς ας ετοιμαστεί να αντιμετωπίσει τις συνέπειες", κι από την άλλη γράφεις σαν αριστερός αντιμιλιταριστής.

Αν η θέση σου είναι ότι η Ελλάδα πρέπει να φύγει από το ΝΑΤΟ και να αποστρατιωτικοποιηθεί όπως η Κόστα Ρίκα και η Ισλανδία, ΟΚ, δεκτή θέση, και δεκτό το επιχείρημά σου.

Αλλά γιατί αντιδράς μόνο στην προμήθεια γαλλικών (και φαντάζομαι ρωσσικών)εξοπλισμών; Ίσως να έγραψες κατά της αγοράς αμερικανικών οπλικών συστημάτων και να μη διάβασα το κείμενο σου, οπότε, σου ζητών συγγνώμη για την παράβλεψή μου.

Η τιμωρία τής αμερικανικής αλαζονείας ήταν περισσότερο η ερμηνεία που έδωσε η κοινή γνώμη στο βέτο, παρά μια οργανωμένη ενέργεια τής ελληνικής κυβέρνησης. Είναι γνωστό, εξάλλου, πόσο φανατικά φιλοαμερικανοί είναι δύο "πρωθυπουργίσιμοι" πολιτικοί μας, η Μπακογιάννη και ο Παπανδρέου. Ο Παπανδρέου δεν είναι φιλοαμερικανός, είναι Αμερικανός ο ίδιος!

Τέλος, κάποιος που εκφράζει "απροκάλυπτα φιλοσκοπιανή στάση" δεν είναι αναγκαστικά ανθέλληνας. Μη βάζεις λόγια στο στόμα μου. Μπορεί να νομίζει ότι έτσι εξυπηρετεί τα συμφέροντα τής Ελλάδας καλύτερα.

Σήφης Φιτσανάκης είπε...

Στέργιο,

Έχω την εντύπωση ότι η συζήτηση αυτή περιφέρεται κυκλικά και ίσως αυτός να είναι ο λόγος που δεν επικοινωνούμε.

Αναφερόμενος σε μένα γράφεις ότι "σαν κάποιος που ζει στις ΗΠΑ, είσαι αναγκαστικά βυθισμένος σε μια αντιδημοκρατική μονομέρεια απόψεων που ενδεχομένως να επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο αναλύεις τις καταστάσεις". Από την άλλη επευφημείς την αναλυτική σκέψη του Τσόμσκι, ο οποίος είναι Αμερικανός, αλλά ως δια μαγείας δεν είναι βυθισμένος "σε μια αντιδημοκρατική μονομέρεια απόψεων που ενδεχομένως να επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο [αναλύει] τις καταστάσεις". Θα σημειώσω επίσης ότι εάν ο Τσόμσκι ήταν Έλληνας και ανέλυε την εξωτερική πολιτική της Ελλάδας με την ίδια ιδεολογική δυναμική με την οποία αναλύει την αμερικανική εξωτερική πολιτική θα ήταν το ίδιο άγνωστος και "καταραμένος" στην Ελλάδα όσο είναι σήμερα στις ΗΠΑ.

Η δική μου συλλογιστική πάνω στο θέμα της Μακεδονίας δε διαφέρει και τόσο από τη συλλογιστική του Τσόμσκι. Θα σου πρότεινα να την αντιμετωπίσεις με ανοιχτό μυαλό, λαμβάνοντας υπόψη σου ότι σαν κάποιος που ζει στην Ελλάδα, "είσαι αναγκαστικά βυθισμένος σε μια [...] μονομέρεια απόψεων που ενδεχομένως να επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο αναλύεις τις καταστάσεις", για να χρησιμοποιήσω τη συλλογιστική σου.

Είναι λαθεμένη η παρατήρησή σου ότι "[η] δική [μ]ου στάση [στο θέμα της Μακεδονίας] ήταν η παραίτηση: 'Αφού 123 χώρες αναγνώρισαν, πού να τρέχουμε τώρα;'". Η δική μου στάση είναι ότι, εάν η Ελλάδα επιθυμεί να αποστασιοποιηθεί από τις αμερικανικές ντιρεκτίβες, αυτό θα πρέπει να το κάνει εκεί που μετράει και όχι σε ανούσια και αδιέξοδα θέματα όπως είναι το μακεδονικό. Θα παραδεχόμουνα, π.χ., την Αθήνα εάν είχε αποστασιοποίηθεί στο θέμα της πυραυλικής "άμυνας". Αλλά εκεί δεν έβγαλε λέξη ο Καραμανλής. Βλέπεις, με αυτό το ζήτημα, που είναι απείρως σημαντικότερο για την ελληνική ανεξαρτησία απ' ό,τι οι παρανοϊκές μεγαλομανείς ονειρώξεις της ελίτ των Σκοπίων, δεν ασχολείται ούτε καν επιφανειακά η ελληνική κοινή γνώμη (εφημερίδες, τηλεόραση, κλπ). Νομίζω είμαι σαφής.

Ανώνυμος είπε...

Έχει περάσει πολύς καιρός από τα γεγονότα στα οποία αναφέρεστε εδώ (αν και εξακολουθούν να είναι επίκαιρα), αλλά έπεσα τυχαία σε αυτό το blog και διάβασα το ομολογουμένως ενδιαφέρον άρθρο καθώς και τις συζητήσεις που ακολούθησαν και ήθελα να αναφερθώ συγκεκριμένα σε αυτά που διάβασα.

Το άρθρο του κ. Φιτσανάκη είναι όντως αιρετικό, αν κρίνουμε με βάση την Ελληνική πραγματικότητα. Είναι γεγονός ότι όσο αφορά γενικότερα το Μακεδονικό ζήτημα στην Ελλάδα, υπάρχει μία σύμπνοια απόψεων σε ολόκληρο το κοινωνικό και πολιτικό φάσμα. Μάλιστα εξετάσει κανείς το θέμα με βάση τις πολιτικές πεποιθήσεις των πολιτών, την ίδια σχεδόν άποψη θα εκφράσει για το ζήτημα ένας οπαδός της Χρυσής Αυγής, είτε ένας δεξιός ή κεντρώος, με κάποιον οπαδό του ΚΚΕ, ακροαριστερό ή αναρχικό (αν και όπως είναι λογικό, ο ακροδεξιός χώρος σίγουρα υπερασπίζεται το θέμα με μεγαλύτερο σθένος).

Υπάρχει λοιπόν ένα λεγόμενο "κοινό εθνικό αίσθημα", το οποίο έχει δημιουργηθεί εδώ και πολλά χρόνια, υπό την επήρεια όμως του οποίου είναι εξαιρετικά δύσκολο να κρίνει κανείς το ζήτημα από διαφορετική οπτική γωνία, αντικειμενικά και με νηφαλιότητα.

Έχω την εντύπωση ότι υπό την επήρεια αυτή βρίσκεται δυστυχώς και ο κ. Στέριος ο οποίος αν και επιχειρεί να δώσει ένα τόνο αντικειμενικότητας και ρεαλισμού στις κουβέντες του, πέφτει φοβάμαι κι αυτός στην παγίδα των ελληνικών μέσων μαζικής ενημέρωσης και της ατμόσφαιρας που ήθελε η ελληνική κυβέρνηση να δημιουργήσει την περίοδο εκείνη μετά το Βουκουρέστι.

Νομίζω ότι για οποιονδήποτε διαθέτει βασικές ικανότητες ανάγνωσης και κατανόησης ακαδημαϊκών ή έστω πιο περίπλοκων κειμένων από άρλεκιν, είναι εύκολο να καταλάβει ότι το υπό συζήτηση άρθρο είναι κάθε άλλο από φιλοσκοπιανό, και σε καμία περίπτωση δεν αξιολογεί το εθνικό αίσθημα των Ελλήνων πολιτών στο οποίο αναφέρθηκα παραπάνω. Είναι ένα καθαρά πολιτικού περιεχομένου κείμενο που [κατα]κρίνει τις ενέργειες και την αποτελεσματικότητα της εξωτερικής πολιτικής της Ελλάδας, καθώς και την γενικότερη στάση των πολιτικών κομμάτων και μέσων μαζικής ενημέρωσης κατά την περίοδο των γεγονότων στο Βουκουρέστι (και όχι μόνο).

Είναι πράγματι δύσκολο να συνειδητοποιήσεις ότι η ίδια η κυβέρνηση σου χρησιμοποιεί την προπαγάνδα στο εσωτερικό της για να καθησυχάσει ή για να πείσει ότι τα εθνικά μας συμφέροντα βαίνουν καλώς, εκμεταλλευόμενη αυτό το λεγόμενο "κοινό εθνικό αίσθημα", το οποίο το ίδιο καθεστώς εδώ και χρόνια έχει δημιουργήσει στους πολίτες του! Την ίδια προπαγάνδα χρησιμοποιούν και οι άλλες χώρες στο εσωτερικό τους με τους παρόμοιους σκοπούς και αυτόν τον παραλληλισμό επιχειρεί το άρθρο να κάνει μεταξύ ΠΓΔΜ και Ελλάδας. Και είναι πραγματικά ανησυχητικό το πώς με αφορμή το υποτίθεται "πετυχημένο" βέτο, όλα τα κόμματα και μέσα ενημέρωσης, συμμετείχαν σε αυτήν την εσωτερική προπαγάνδα, είτε ηθελημένα είτε από άγνοια.

Είναι πραγματικά αστεία τα σχόλια του κ. Στέριου, που δείχνουν την επιρροή των μέσων ενημέρωσης (που επισημαίνει το άρθρο) και εκφράζουν την άγνοια της πλειοψηφίας των ελλήνων πολιτών:

"Ήμουν στην Ισπανία την ημέρα κατά την οποία ετέθη το βέτο, και οι εφημερίδες έγραφαν σαφώς ότι ο Θαπατέρο ΣΤΗΡΙΞΕ ("recolzar" στα καταλάνικα) το ελληνικό βέτο." Λες και περιγράφει ένα θαύμα "Μα το είδα, το είδα! Το έλεγε "recolzar" ΣΤΗΡΙΞΕ!, είναι αλήθεια!")

Ή το άλλο που λέει: "Το ελληνικό βέτο είναι τιμωρία κυρίως της αμερικανικής αλαζονείας απέναντι στην Ελλάδα". Πότε γίναμε και τιμωροί της Αμερικής και δεν το κατάλαβα;!

Το άλλο το καλό: "υπάρχουν κι αλλού πορτοκαλιές που κάνουν πορτοκάλια, κι όχι μόνο στη Φλόριντα. Και η Γαλλία "παράγει ωραία πορτοκάλια", και η Ρωσσία, και ο Αραβικός κόσμος." Μπά; Ξαφνικά κάναμε ένα βέτο και τώρα η Ελλάδα έγινε αυθεντία της διπλωματίας και ενώ παίζουμε στα δάχτυλα μας την Αμερική, κάνουμε μυστικές (αλά James Bond) συμφωνίες με Γαλλία, Ρωσία και Άραβες για να στηρίξουμε τα συμφέροντα μας;

Ας σοβαρευτούμε λίγο.. Συζητάμε για ένα διπλωματικό ζήτημα το οποίο εξελίσσεται τόσα χρόνια όσα χρειάζεται για να ενηλικιωθεί ένας άνθρωπος. 18 χρόνια κάκιστων χειρισμών και υστεριών, 18 χρόνια από το κακό στο χειρότερο, 18 χρόνια διεθνούς ξεφτιλίσματος. Μετά από 18 χρόνια, ένα παράνομο βέτο σε μία μικροσκοπική πάμφτωχη χώρα είναι όντως μία κίνηση απελπισίας και τίποτε παραπάνω. Μετά από 18 χρόνια αναρωτιέμαι, τι άλλο πέρα απ' όλα μπορείς να κάνεις από το να αποδοκιμάζεις την εξωτερική πολιτική της χώρας σου; Μήπως το παραπάνω άρθρο κάνει ακριβώς αυτό;

Σχετικά πρόσφατα είχα παρακολουθήσει μία παρουσίαση του βιβλίου του Σταύρου Λυγερού "Εν Ονόματι της Μακεδονίας". Στον λόγο του είπε το εξής ενδιαφέρον:

"Η σημασία της έκβασης αυτού του εξελισσόμενου επί μίας εικοσαετίας πλέον διπλωματικού πολέμου, έχει πολύ μεγαλύτερη σημασία πια, από αυτή καθαυτή τη σημασία του ίδιου του Μακεδονικού ζητήματος"

Εννοούσε δηλαδή με λίγα λόγια ότι τα έχουμε κάνει τόσο σκατά και έχουμε γιγαντώσει οι ίδιοι τόσο πολύ το ζήτημα εις βάρος μας μέσα σε τόσα χρόνια, που το αν θα βγούμε με επιτυχία και αξιοπρέπεια ή όχι από αυτό το γολγοθά, διακυβεύει πολύ σημαντικότερα ζητήματα – όπως την αξιοπιστία της χώρας και της εξωτερικής μας πολιτικής - από το ίδιο το ζήτημα του ονόματος. Αλήθεια, πως τα καταφέραμε;

Σήφης Φιτσανάκης είπε...

Ανώνυμε φίλε, σε ευχαριστώ για την κατάθεση των απόψεών σου εδώ. Αν και έχει περάσει αρκετός καιρός από τα γεγονότα της συνόδου του Βουκουρεστίου, εκτιμώ την ανάλυσή σου, η οποία με βρίσκει σε γενικές γραμμές σύμφωνο. Φυσικά, όπως γράφεις κι εσύ, η προσωπική μου άποψη ήταν και παραμένει αιρετική και μειοψηφική, ίσως όσο μειοψηφική είναι και η άποψη στα Σκόπια ότι η όλη αντιπαλότητα με την Αθήνα πάνω στο όνομα είναι εντελώς αχρείαστη και τραγελαφική.

Σέβομαι τις απόψεις του Στέργιου, αλλά θα συμφωνήσω με την άποψή σου ότι έχει παρεξηγήσει βαθιά τη βαθύτερη έννοια του κειμένου μου. Θα σημειώσω πάντως ότι, παρά την αντιπαράθεση, ο Στέργιος φαίνεται να διακρίνει τον ερασιτεχνισμό και την επιπολαιότητα της γενικότερης διαχείρισης του «μακεδονικού» από την Αθήνα. Εκεί που διαφωνεί είναι ότι ο ίδιος επιδοκιμάζει το βέτο στο Βουκουρέστι.

Θέλω επίσης να τονίσω αυτό που γράφεις, δηλαδή ότι «η ίδια η κυβέρνηση σου χρησιμοποιεί την προπαγάνδα στο εσωτερικό της για να καθησυχάσει ή για να πείσει ότι τα εθνικά μας συμφέροντα βαίνουν καλώς, εκμεταλλευόμενη αυτό το λεγόμενο "κοινό εθνικό αίσθημα", το οποίο το ίδιο καθεστώς εδώ και χρόνια έχει δημιουργήσει στους πολίτες του». Το ενδιαφέρον στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι ότι την ίδια τακτική «εθνικής συσπείρωσης» που χρησιμοποιούν τα Σκόπια, χρησιμοποιεί και η Αθήνα. Η συνταγή είναι η ίδια. Και φυσικά αυτοί που κερδίζουν δεν είναι ούτε οι Έλληνες, ούτε οι βόρειοι γείτονές τους (όποιος κατάλαβε, κατάλαβε).

Αλλά το κεντρικό ζήτημα, που με ώθησε να γράψω το συγκεκριμένο κείμενο, είναι αυτό που γράφεις, ότι αν «εξετάσει κανείς το θέμα με βάση τις πολιτικές πεποιθήσεις των πολιτών, την ίδια σχεδόν άποψη θα εκφράσει για το ζήτημα ένας οπαδός της Χρυσής Αυγής, είτε ένας δεξιός ή κεντρώος, με κάποιον οπαδό του ΚΚΕ, ακροαριστερό ή αναρχικό». Ομολογώ ότι αυτή η πραγματικότητα με κάνει και ανησυχώ και είναι αυτή που με κάνει να προτιμώ να παραμείνω στη μειοψηφία που κατακρίνει το βέτο στο Βουκουρέστι, έστω και αν κατακρίνομαι ως «φιλοσκοπιανός» (ό,τι κι αν σημαίνει αυτό). Σ' ευχαριστώ ξανά για την άποψή σου.