4/11/12

Συνέντευξή μου στο BBC

ΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ 28Η ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2012 παραχώρησα μια συνέντευξη στο ραδιόφωνο του BBC, σχετικά με τη σημασία που έχουν ζητήματα εξωτερικής πολιτικής στις αμερικανικές προεδρικές εκλογές του Νοεμβρίου. Κάποια από τα στιγμιότυπα της συνομιλίας μου με τον ανταποκριτή του BBC στις ΗΠΑ, David Miller, μεταδόθηκαν την Πέμπτη 1 Νοεμβρίου στο πρωινό πρόγραμμα του BBC Radio Scotland. Στην συνέντευξη, που μπορείτε να την ακούσετε εδώ, εξηγώ ότι είναι πολύ δύσκολο —ενδεχομένως και λάθος— να διαχωρίζει κανείς ζητήματα εσωτερικής και εξωτερικής πολιτικής στην περίπτωση μιας υπερδύναμης όπως είναι οι ΗΠΑ. Για τον μέσο αμερικανό ψηφοφόρο, που καταλαβαίνει ότι η πατρίδα του είναι ο κυριότερος άξονας διαμόρφωσης παγκόσμιων πολιτικών και οικονομικών αποφάσεων, ο παραδοσιακός διαχωρισμός μεταξύ εσωτερικών θεμάτων και εξωτερικής πολιτικής δεν υφίσταται. Το ίδιο ισχύει φυσικά και για τους ενημερωμένους πολίτες άλλων χωρών, οι περισσότεροι από τους οποίους διαισθάνονται ότι οι εσωτερικές πολιτικές τάσεις στις ΗΠΑ διαμορφώνουν σε μεγάλο βαθμό τους ελιγμούς της χώρας στο εξωτερικό. Πως θα μπορούσε κανείς, για παράδειγμα, να διαχωρίσει την παρούσα δυσχερή κατάσταση της αμερικανικής οικονομίας από την απόφαση της Ουάσιγκτον το 2003 να κηρύξει έναν μακροχρόνιο πόλεμο στη Μέση Ανατολή; Σύμφωνα με το Νομπελίστα αμερικανό οικονομολόγο Joseph Stiglitz, η τυχοδιωκτική εκείνη ενέργεια έχει κοστίσει μέχρι σήμερα στις ΗΠΑ τουλάχιστο ένα τρισεκατομμύριο δολάρια και είναι προφανές ότι η κατάσταση της αμερικανικής οικονομίας σήμερα θα ήταν πολύ διαφορετική εάν ο πόλεμος στο Ιράκ είχε αποφευχθεί. Στη συνέντευξη εξηγώ επίσης ότι όταν η κυβέρνηση του George W. Bush κήρυξε τον αποκαλούμενο «πόλεμο ενάντια στην τρομοκρατία», ο μέσος αμερικανός ψηφοφόρος απέβλεπε σε μια «συμμαζεμένη» παραδοσιακού τύπου σύρραξη, με αρχή, μέση και ένα νικηφόρο τέλος. Αντί αυτού, η τελευταία δωδεκαετία σημαδεύτηκε από έναν συνεχιζόμενο αιματηρό ανταρτοπόλεμο, σκάνδαλα τύπου Άμπου Γκράιμπ, καθώς και την σταδιακή ανασύνταξη της αλ-Κάιντα στην Κεντρική Ασία και την Αφρική. Παρότι, για παράδειγμα, ο ιδρυτής της αλ-Κάιντα, Οσάμα μπιν Λάντεν, έχει εξουδετερωθεί, για πρώτη φορά εδώ και δεκαετίες ένας αμερικανός πρέσβης δολοφονήθηκε (στη Λιβύη) και μάλιστα από μέλη παρακρατικών οργανώσεων που έχουν διασυνδέσεις με την αλ-Κάιντα. Όλες αυτές οι φαινομενικά αντιθετικές εξελίξεις ενοχλούν και μπερδεύουν τους αμερικανούς ψηφοφόρους, που δεν καταλαβαίνουν γιατί η απόλυτη στρατιωτική υπερδύναμη που ονομάζεται ΗΠΑ αδυνατεί να επιβάλλει την πολιτική της στον αναπτυσσόμενο κόσμο.

6/10/12

Συνέντευξή μου στο περιοδικό Salon

ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΜΕΡΙΚΕΣ ΗΜΕΡΕΣ ΕΔΩΣΑ μια συνέντευξη στο ιστορικό περιοδικό Salon. Διαβάζω το Salon τακτικά εδώ και περίπου μια δεκαετία, αλλά ήταν η πρώτη φορά που μίλησα με συντάκτη του άκρως σημαντικού αυτού περιοδικού, που ιδρύθηκε το 1995 ως μια από τις πρώτες καθαρά ιντερνετικές εκδόσεις. Τη συνέντευξη την έδωσα στον πρώην ρεπόρτερ του CNN και του BBC Barry Neild, με αφορμή ένα άρθρο του για την παρούσα κατάσταση της βρετανικής κατασκοπίας. Συγκεκριμένα, το κείμενο, που δημοσιεύεται εδώ, αφορά τη βρετανική Secret Intelligence Service (SIS), γνωστή ως ΜΙ6. Οι μυητές του κινηματογραφικού Τζέιμς Μποντ γνωρίζουν ότι η ΜΙ6 είναι η οργάνωση στην οποία υποτίθεται ότι εργάζεται ο εικονικός ήρωας της βρετανικής κατασκοπίας. Η πραγματικότητα όμως είναι άκρως διαφορετική από την χολυγουντιανή εκδοχή της. Η ιστορική κατασκοπευτική οργάνωσης του βρετανικού στέμματος, που ιδρύθηκε το 1909, βρίσκεται σε περίοδο σχετικής παρακμής. Τα χρόνια που ακολούθησαν το επίσημο τέλος του ψυχρού πολέμου έχουν αποδειχτεί δύσκολα για τους κατάσκοπους της MI6. Η οργάνωση ακόμα προσπαθεί να προσαρμοστεί στις πολλαπλά μεταλλαγμένες απαιτήσεις του μεταψυχροπολεμικού πολιτικού σκηνικού. Ταυτόχρονα, η εικόνα της έχει αμαυρωθεί από αλλεπάλληλες αποτυχίες και σκάνδαλα. Για παράδειγμα, η αδυναμία της στις αρχές της δεκαετίας του 2000 να πείσει τον βρετανό πρωθυπουργό Τόνι Μπλερ ότι το Ιράκ δε διέθετε οπλοστάσιο μαζικής καταστροφής. Πέρσι δε, αποκαλύφθηκε από απόρρητα έγγραφα η ΜΙ6 είχε συνεργαστεί στενά με τη δικτατορία του Συνταγματάρχη Μουαμάρ Καντάφι στη Λιβύη, με στόχο τη σύλληψη ισλαμιστών στη βορειοαφρικανική χώρα. Στη συνέντευξη που του παραχώρησα, ο Neild με ρώτησε για την άποψή μου σχετικά με τις μυστικές σχέσεις μεταξύ της MI6 και της κυβέρνησης του Καντάφι. Αποκρίθηκα ότι μπορεί κανείς κάλλιστα να αντιπροτείνει ότι η κεντρική αποστολή οργανώσεων όπως η ΜΙ6 είναι να διατηρεί στενές σχέσεις με άκρως αποκρουστικούς χαρακτήρες, όπως ο Καντάφι. Παράλληλα, πιθανότατα μέσω αυτής της στενής σχέσης, η οργάνωση κατάφερε να πλησιάσει τον Μούσα Κούσα, πρώην αρχικατάσκοπο της κυβέρνησης Καντάφι, ο οποίος αυτομόλησε στο Λονδίνο λίγους μήνες μετά την έναρξη της λιβυκής επανάστασης, επιφέροντας καίριο πλήγμα στη δικτατορία. Σήμερα είναι πλέον γνωστό ότι ο Κούσα υπήρξε για χρόνια διπλός κατάσκοπος στην υπηρεσία των Βρετανών. Μπορείτε να διαβάσετε τα σχόλιά μου στο άρθρο του Barry Neild, εδώ.

8/8/12

Συνέντευξή μου στη ρωσική τηλεόραση

ΤΗΝ ΕΒΔΟΜΑΔΑ ΠΟΥ ΜΑΣ ΠΕΡΑΣΕ έδωσα μια συνέντευξη στο RT Television, που είναι το δημοφιλέστερο ειδησεογραφικό κανάλι στον κόσμο μετά το BBC World. Τη συνέντευξη, που έδωσα στο βρετανό δημοσιογράφο του RT Bill Dod, είχε θέμα την πρόσφατη καταδίκη από αμερικανικό δικαστήριο της ιδιωτικής εταιρίας ασφαλείας Akademi. Γνωστή παλαιότερα ως Blackwater, η Academi αποτελεί τη μεγαλύτερη και ισχυρότερη ιδιωτική μισθοφορική εταιρία στον κόσμο. Ταυτόχρονα όμως είναι και η πιο αμφιλεγόμενη εταιρία παροχής ιδιωτικής ασφάλειας, καθώς έχει εμπλακεί σε αμέτρητα σκάνδαλα στο Ιράκ και αλλού. Λόγω της στενής της σχέσης με την κυβέρνηση του πρώην Προέδρου των ΗΠΑ George Bush, η εταιρία κατάφερε να αναλάβει αμέτρητες αναθέσεις έργων παροχής υπηρεσιών --συνήθως δίχως προκήρυξη διαγωνισμού-- στην ταλαιπωρημένη αραβική χώρα μετά την επέμβαση των ΗΠΑ το 2003. Ακριβώς επειδή είναι ιδιωτική, η Academi, που απασχολεί ως επί το πλείστον πρώην στελέχη ομάδων ασφαλείας ή κατασκοπευτικών υπηρεσιών, συχνά αρνείται επιδεικτικά να τηρήσει κανόνες νομιμότητας. Αποτέλεσμα ήταν, η Ιρακινή κυβέρνηση την διώξει από τη χώρα το 2007, όταν μισθοφόροι της Blackwater/Academi δολοφόνησαν 17 αθώους αμάχους σε μακελειό στην πλατεία Νουρ της Βαγδάτης. Ο δημοσιογράφος του RT με ρώτησε μεταξύ άλλων για ποιο λόγο η αμερικανική κυβέρνηση καταδίκασε την εταιρία για νομικές ατασθαλίες, εφόσον υποτίθεται ότι η Academi φέρνει σε πέρας τις "βρώμικες δουλειές" της Ουάσιγκτον. Απάντησα ότι η αμερικανική κυβέρνηση δεν είναι μονολιθική. Κάποια τμήματά της διατηρούν εξαιρετικά στενές σχέσεις με τη μισθοφορική εταιρία, ενώ άλλες, όπως για παράδειγμα το FBI, είναι ανοιχτά εχθρικές προς αυτή. Με άλλα λόγια η σχέση μεταξύ της αμερικανικής κυβέρνησης και της Academi ήταν και παραμένει πολύπλοκη. Η συνέντευξη μεταδόθηκε ζωντανά στο κεντρικό ειδησεογραφικό δελτίο του RT, αλλά δε μαγνητοσκοπήθηκε. Μπορείτε όμως να διαβάσετε μερικά από τα σχόλιά μου στη συνέντευξη εδώ.

15/7/12

Συνέντευξή μου στην εθνική ραδιοφωνία των ΗΠΑ

ΣΤΙΣ ΑΡΧΕΣ ΤΟΥ ΙΟΥΛΙΟΥ ΜΕΤΑΔΟΘΗΚΕ μια συνέντευξη που παραχώρησα στην εβδομαδιαία εκπομπή Religion for Life, που μεταδίδεται από το εθνικό δίκτυο της αμερικανικής ραδιοφωνίας. Στο πρόγραμμα, που ασχολείται με την κοινωνιολογική σχέση θρησκείας και πολιτικής, ανέλυσα την έξαρση που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια στον ακροδεξιό πολιτικό χώρο στις ΗΠΑ. Η συνέντευξη αφορά συγκεκριμένα το κομμάτι εκείνο της ακροδεξιάς παρακρατικής δράσης εντός των ΗΠΑ, που εμπνέεται από φυλετικές εκφάνσεις του χριστιανικού δόγματος. Το επιχείρημά μου στηρίζεται στην άποψη ότι η πολιτική βία που εμπνέεται από θρησκευτικό φανατισμό δεν προέρχεται μόνο από το Ισλάμ, αλλά και από άλλες θρησκείες, όπως λόγου χάρη ο Ινδουισμός, ο Βουδισμός (υπάρχουν πολλά παραδείγματα βουδιστικών τρομοκρατικών οργανώσεων), αλλά και ο Χριστιανισμός. Στη συνέντευξη αναφέρομαι αναλυτικά στην παραδοσιακή έκφραση της ακροδεξιάς χριστιανικής τρομοκρατίας στις ΗΠΑ, που δεν είναι άλλη από τη θρησκευτικο-φυλετική οργάνωση Κου Κλουξ Κλαν. Η οργάνωση, που είναι γνωστή από τα αρχικά της, KKK, δρα στη χώρα από την εποχή που είναι γνωστή ιστορικά ως «ανασυγκρότηση», δηλαδή στα χρόνια αμέσως μετά την πτώση της Νότιας Συνομοσπονδίας και τον επίσημο τερματισμό του αμερικανικού εμφυλίου πολέμου. Αναφέρομαι δε και σε άλλες , σύγχρονές μορφές του βίαιου χριστιανικού εθνικισμού στις ΗΠΑ, όπως στη θρησκευόμενη μερίδα του νεοναζιστικού κινήματος στη χώρα. Αυτή ακριβώς η ιδεολογία ήταν που ενέπνευσε την τρομοκρατική δράση του Τίμοθι Μακβέι, που το 1995 ανατίναξε το κτήριο που στέγαζε τα ομοσπονδιακά γραφεία στην Οκλαχόμα Σίτι. Πρόκειται για τη δεύτερη αιματηρότερη τρομοκρατική επίθεση στην ιστορία της Αμερικής —με πρώτη φυσικά την 11η Σεπτεμβρίου του 2001. Στη συνέντευξη αναλύω επίσης τη δράση και άλλων, λιγότερο γνωστών —αλλά εξίσου επικίνδυνων— χριστιανικών ένοπλων οργανώσεων, όπως για παράδειγμα της πολιτοφυλακής των Χατάρι (Hutaree), τα μέλη της οποίας αυτοαποκαλούνται «χριστιανοί ιεροί μαχητές», της Άρειας Αδελφότητας, και άλλων. Η συνέντευξη βρίσκεται στο YouTube, εδώ.

7/6/12

Σχόλιό μου στη ρωσική εφημερίδα Κομερσάντ

ΕΔΩΣΑ ΧΘΕΣ ΜΙΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΟΝ Κιρίλ Μπελιάνινοβ, ανταποκριτή στις Ηνωμένες Πολιτείες της ρωσικής εφημερίδας Κομερσάντ, με θέμα τις αμερικανο-ρωσικές σχέσεις όπως αυτές φανερώνονται από τα σκάνδαλα κατασκοπείας που σχεδόν ανελλιπώς κάνουν την εμφάνισή τους στη διεθνή ειδησεογραφία τον τελευταίο καιρό. Τον περασμένο Μάιο ρωσικές δικαστικές αρχές επέβαλαν ποινή φυλάκισης 12 ετών στον απόστρατο ρώσο συνταγματάρχη Βλαδίμηρο Λαζάρ, ο οποίος φέρεται ότι παρέδωσε πάνω από 7.000 ψηφιοποιημένους απόρρητους ρωσικούς χάρτες σε αμερικανούς «διπλωμάτες» στη Λευκορωσία. Νωρίτερα τον ίδιο μήνα, η ρωσική κυβέρνηση ανακοίνωσε τη σύλληψη για κατασκοπία ενός μηχανικού πυραύλων στο Εκατέρινμπουργκ με την κατηγορία ότι έδωσε στις ΗΠΑ άκρως απόρρητα τεχνικά στοιχεία για τον υπό κατασκευή ρωσικό πύραυλο R-30 Bulava. Και την Τρίτη που μας πέρασε, ο απόστρατος αξιωματικός της ρωσικής αντικατασκοπείας Βαλερί Μιχαήλοφ καταδικάστηκε σε 18 χρόνια φυλάκιση για κατασκοπεία υπέρ της αμερικανικής ΣΙΑ. Ο Μπελιάνινοβ, από την Κομερσάντ, ήταν ψαγμένος. Ήθελε να μάθει εάν, με το σκεπτικό ότι --καθώς λέγεται-- ο Μιχαήλοφ υπήρξε ο πιο χρήσιμος ρώσος κατάσκοπος για τη ΣΙΑ τα τελευταία χρόνια, η Ουάσιγκτον θα δεχόταν να τον ανταλλάξει με κάποιον αντίστοιχο Ρώσο που να βρίσκεται φυλακισμένος σε αμερικανικό έδαφος. Η άποψή μου, την οποία εξέθεσα στον Μπελιάνινοβ, και που δημοσιεύεται σήμερα σε σχετικό άρθρο της ρωσικής εφημερίδας, είναι ότι κάθε φορά που ένας πληροφοριοδότης μιας υπηρεσίας πληροφοριών καταλήγει στη φυλακή για τις κατασκοπευτικές του δραστηριότητες, τότε κατά κανόνα η υπηρεσία θα προσπαθήσει να τον βοηθήσει να αποφυλακιστεί. Κι αυτό όχι μόνο για ηθικούς λόγους ή για λόγους εθνικής ασφάλειας, αλλά και για να περάσει το μήνυμα σε πιθανούς μελλοντικούς πληροφοριοδότες ότι, εάν ποτέ βρεθούν πίσω από τα σίδερα, τότε δεν πρόκειται να εγκαταλειφθούν εκείνοι και οι οικογένειές τους. Το ζήτημα, βέβαια, είναι ποιος θα μπορούσε να αποτελέσει αντικείμενο μιας πιθανής ανταλλαγής με τον Μιχαήλοφ, το Λαζάρ, ή και άλλους. Εδώ όλα τα βλέμματα είναι στραμμένα στον Βίκτορ Μπουτ, το ρώσο έμπορο όπλων και πρώην αξιωματικό της ρωσικής στρατιωτικής κατασκοπίας, ο οποίος εκτίει ποινή κάθειρξης 25 ετών σε φυλακή της Νέας Υόρκης για λαθρεμπορία όπλων. Η ρωσική κυβέρνηση, που έχει χρησιμοποιήσει τον Μπουτ πάμπολλες φορές στο παρελθόν για τα στείλει όπλα δεξιά κι αριστερά, πιέζει τις ΗΠΑ ώστε ο φυλακισμένος λαθρέμπορος να παραδοθεί στις ρωσικές αρχές. Με τις αμερικανικές εκλογές στον ορίζοντα, μια τέτοια ανταλλαγή φαντάζει δύσκολη. Αλλά μετά τις εκλογές η ζωή θα συνεχιστεί, και οι ρωσο-αμερικανικές σχέσεις ίσως να χρειαστεί να αναθερμανθούν. Στο σημείο εκείνο ποιος μπορεί να αποκλείσει μια διακριτική ανταλλαγή κατασκόπων; Σίγουρα όχι εγώ.

13/4/12

Συνέντευξη: Το Εβραϊκό Ολοκαύτωμα ως κρατική τρομοκρατία

Η 8Η ΑΠΡΙΛΙΟΥ ΠΟΥ ΜΑΣ πέρασε ήταν η επίσημη παγκόσμια ημέρα μνήμης του Εβραϊκού Ολοκαυτώματος. Με την αφορμή αυτή έδωσα μια συνέντευξη στην αμερικανική εφημερίδα The Bristol Herald Courier, στο πλαίσιο ενός εκτεταμένου αφιερώματός της στη σημασία του Εβραϊκού Ολοκαυτώματος για τις σημερινές γενιές. Στη 15-λεπτή συνέντευξη, που μαγνητοσκοπήθηκε και είναι διαθέσιμη στην ιστοσελίδα της εφημερίδας, αναλύω το Εβραϊκό Ολοκαύτωμα ως την πιο βάρβαρη φάση ενός εκτενέστερου προγράμματος συστηματικής εξολόθρευσης "ανεπιθύμητων στοιχείων" από τους ναζί, που ξεκίνησε μέσα στη Γερμανία, για να επεκταθεί αργότερα στα εδάφη της κατεχόμενης Ευρώπης. Υπενθυμίζω στους θεατές ότι το πρόγραμμα αυτό ξεκίνησε στοχεύοντας στην εξολόθρευση ατόμων με αναπηρίες, και αργότερα στράφηκε εναντίων των ομοφυλόφιλων, των κομμουνιστών, καθώς και των αντιρρησιών συνείδησης. Η επέκτασή του στα μέλη της εβραϊκής μειονότητας στη Γερμανία, στην Πολωνία, στη Γαλλία, και αλλού, αποφασίστηκε αφού οι Ναζί συνειδητοποίησαν ότι καμία άλλη χώρα —πέραν της Δομινικανής Δημοκρατίας, που δέχτηκε να παραλάβει 5.000 διωκόμενους Εβραίους— δεν είχε τη διάθεση να επιτρέψει την εισροή στο έδαφός της του εβραϊκού πληθυσμού. Σε καμία περίπτωση, σημειώνω, δε θα έπρεπε οι εβραίοι της Γερμανίας να εγκαταλείψουν τη χώρα τους. Αλλά ακόμα κι αυτοί που ήθελαν να την εγκαταλείψουν, σαφώς διαισθανόμενοι τα όσα θα πάθαιναν, σπανίως είχαν τη δυνατότητα να μετοικίσουν στο εξωτερικό. Συνεπώς, η τραγωδία του Εβραϊκού Ολοκαυτώματος δε στιγματίζει μόνο τη συνείδηση της Γερμανίας και των Γερμανών, αλλά και όλων εκείνων εκτός Γερμανίας που είτε συνεργάστηκαν με τους Ναζί, είτε αγνόησαν τις επικλήσεις βοήθειας από τα ανυπεράσπιστα θύματα της Ναζιστικής θηριωδίας. Παράλληλα εξετάζω το Εβραϊκό Ολοκαύτωμα στο πλαίσιο της ακαδημαϊκής ειδίκευσής μου στην τρομοκρατία και τονίζω ότι αποτέλεσε προφανές ιστορικό παράδειγμα κρατικής τρομοκρατίας. Παρότι έχουμε συνηθίσει να συνδέουμε την τρομοκρατία με οργανώσεις του τύπου αλ-Κάιντα, στην πραγματικότητα η ιστορία δείχνει ότι η τρομοκρατία αποτέλεσε ανέκαθεν το προνόμιο ισχυρών κρατικών δομών, όπως π.χ. της ναζιστικής Γερμανίας, της κεμαλικής Τουρκίας, της Ισπανικής Αυτοκρατορίας την εποχή της αποικιοκρατίας, κτλ. Στο δεύτερο μέρος της συνέντευξης εξετάζω το ρόλο των ΗΠΑ στο Ολοκαύτωμα και επισημαίνω ότι ο Χίτλερ και οι συνεργάτες του είχαν διδαχθεί, δυστυχώς, από τη γενοκτονία των αυτοχθόνων κατοίκων της Νότιας και της Βόρειας Αμερικής από τους Ευρωπαίους κατακτητές. Να λοιπόν γιατί τα διδάγματα της ιστορίας πρέπει να ενστερνίζονται άμεσα από τους οπαδούς της ειρήνης και της δικαιοσύνης. Διότι όταν αυτό δε συμβαίνει, τα ίδια αυτά διδάγματα γίνονται όπλα στα χέρια αδίστακτων δολοφόνων, όπως εκείνα των Γερμανών ναζιστών. Εκτός από τη σελίδα της Bristol Herald Courier, τη συνέντευξη μπορείτε να την παρακολουθήσετε στο YouTube, εδώ.

31/3/12

Συμμετοχή μου σε νέο βιβλίο για τον κυβερνοπόλεμο

ΣΥΜΜΕΤΕΧΩ ΣΕ ΕΝΑ ΝΕΟ ΒΙΒΛΙΟ που κυκλοφορεί αυτό το μήνα από τις εκδόσεις Wiley ISTE (Λονδίνο) με θέμα τον κυβερνοπόλεμο και την κυβερνοάμυνα. Το βιβλίο, που τιτλοφορείται Cyber Conflict: Competing National Perspectives, έχει συντάξει ο καθηγητής Daniel Ventre, ερευνητής στο Γαλλικό Εθνικό Κέντρο Επιστημονικής Έρευνας στο Παρίσι. Πρόκειται για μια διεθνή συνεργασία ειδημόνων από περισσότερες από δέκα χώρες, η οποία εξερευνεί τις διαφορετικές πορείες τις οποίες ακολουθούν έθνη ή πολυεθνικές συμμαχίες ανά τον κόσμο στο ζήτημα της κυβερνητικής ασφάλειας. Θέλουμε δηλαδή να δείξουμε ότι οι γεωπολιτικές ιδιαιτερότητες της κάθε χώρας, καθώς και η ιστορία της, συνιστούν ένα διαμορφωτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο πλάθεται η ξεχωριστή προσέγγιση κάθε χώρας στο ζήτημα της κυβερνητικής ασφάλειας. Με άλλα λόγια, παρότι ο Ηνωμένες Πολιτείες, η Ρωσία και η Κίνα φέρονται να ηγούνται σε ζητήματα κυβερνοπολέμου, δε διαμορφώνονται όλες οι σχετικές πολιτικές παγκοσμίως στο ίδιο καλούπι. Το δικό μου κεφάλαιο στο βιβλίο φέρει τον τίτλο: "Digital Sparta: Information Operations and Cyberwarfare in Greece", δηλαδή "Ψηφιακή Σπάρτη: Πληροφοριακές Επιχειρήσεις και Κυβερνοπόλεμος στην Ελλάδα". Στο κεφάλαιο εξετάζω λεπτομερειακά τη σημερινή στρατηγική σημασία της Ελλάδας και αναλύω τον τρόπο με τον οποίο ο στρατηγικός αυτός ρόλος της χώρας μεταφέρεται σταδιακά στο δικτυακό ψηφιακό περιβάλλον. Παραθέτω δε το σύγχρονο κυβερνοαμυντικό δόγμα της Ελλάδας και εξηγώ το πώς αυτό διαμορφώθηκε και διαμορφώνεται μέσα από μια σειρά ατυχών εμπειριών, όπως για παράδειγμα η απαγωγή του ηγέτη του Κουρδικού Εργατικού Κόμματος, Αμπτουλάχ Οτσαλάν, το 1999, όπως επίσης και το σκάνδαλο τον υποκλοπών μέσω της εταιρίας Vodaphone, που συγκλόνισε την Ελλάδα το 2004-2005. Το βιβλίο μπορείτε να το προμηθευτείτε μέσω του βιβλιοπωλείου Amazon, ή από την ιστοσελίδα της εκδοτικής εταιρίας, εδώ.

18/2/12

Συνέντευξή μου σε ειδησεογραφικό περιοδικό της Ιρλανδίας

ΔΗΜΟΣΙΕΥΕΤΑΙ ΣΗΜΕΡΑ ΜΙΑ ΝΕΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ μου στο ιρλανδικό ειδησεογραφικό περιοδικό The Journal, με θέμα το ρόλο των πολιτικών δολοφονιών στις σύγχρονες διεθνείς σχέσεις. Αφορμή για τη συνέντευξη, που υπογράφει η ιρλανδή δημοσιογράφος Susan Ryan, ήταν οι αποκαλύψεις την περασμένη εβδομάδα ενός συντονισμένου σχεδίου επιθέσεων εναντίον ισραηλινών διπλωματών, πιθανότατα από πράκτορες των ιρανικών μυστικών υπηρεσιών. Σύμφωνα με δημοσιεύματα του διεθνούς τύπου, το σχέδιο περιλάμβανε επιθέσεις στο Νέο Δελχί της Ινδίας, στην Τιφλίδα της Γεωργίας, στη Μπανγκόκ της Ταϊλάνδης, και πιθανότητα στη Σόφια της Βουλγαρίας (η τελευταία πληροφορία δεν έχει ακόμα επιβεβαιωθεί). Η επίθεση στην Ινδία τραυμάτισε τέσσερα άτομα, μεταξύ αυτών τη σύζυγο ενός ισραηλινού διπλωμάτη, η επίθεση στη Γεωργία ματαιώθηκε από τη γεωργιανή αντιτρομοκρατική υπηρεσία, ενώ εκείνη στην Ταϊλάνδη απέτυχε όταν η βόμβα που παρασκεύαζαν τέσσερις Ιρανοί σε ένα νοικιασμένο σπίτι εξερράγη, τραυματίζοντας σοβαρά έναν από αυτούς και οδηγώντας στη σύλληψη ενός ακόμα. Μεταξύ άλλων, αναφέρω στη συνέντευξή μου ότι η σχεδόν ολική αποτυχία του σχεδίου δείχνει ότι η όλη επιχείρηση σχεδιάστηκε πρόχειρα και βιαστικά, δίχως να γίνουν οι απαραίτητες προετοιμασίες. Υποστηρίζω δε ότι επιχειρήσεις αυτού του τύπου έχουν στόχο πολλαπλούς αποδέκτες. Για παράδειγμα, στην περίπτωση της επίθεσης στην Ινδία, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι η χώρα αυτή αποτελεί έναν εκ των σημαντικότερων συμμάχων του Ισραήλ στην Ασία. Συνεπώς η επίθεση σχεδιάστηκε για να εκφοβίσει όχι μόνο το Τελ Αβίβ, αλλά και το Νέο Δελχί. Παράλληλα, κάνω γενικές επισημάνσεις πάνω στο ζήτημα των δολοφονιών που μεθοδεύονται από κρατικές υπηρεσίες, όπως ήταν για παράδειγμα η πρόσφατη εξόντωση του ιδρυτή της αλ-Κάιντα, Οσάμα μπιλ Λάντεν. Αναφέρω μεταξύ άλλων ότι παρατηρούμε μια παγκόσμια εξάπλωση παρόμοιων φαινομένων, που σχεδιάζονται λεπτομερώς, με αυξανόμενη συμμετοχή πολυπληθών ειδικευμένων ομάδων. Σημειώνω δε ότι, σύμφωνα με ακαδημαϊκές έρευνες, οι πολιτικές δολοφονίες που έχουν στόχο τον «αποκεφαλισμό» —δηλαδή τη φυσική εξόντωση των ηγεσιών— τρομοκρατικών ή άλλων ένοπλων οργανώσεων, σπανίως καταφέρνουν να επιτύχουν τον στρατηγικό τους στόχο, που δεν είναι άλλος από την ολική εξαφάνιση αυτών των οργανώσεων.

8/2/12

Νέο ακαδημαϊκό άρθρο για τη σχέση μεταξύ κοινωνικής δικτύωσης και κατασκοπίας

ΤΟ ΜΗΝΑ ΑΥΤΟ ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ ΕΝΑ νέο ακαδημαϊκό άρθρο, που έγραψα στα αγγλικά μαζί με τον Micah-Sage Bolden, με τίτλο «Η Κοινωνική Δικτύωση ως Νέο Στάδιο στην Εξέλιξη της Συλλογής Πληροφοριών» («Social Networking as a Paradigm Shift in Tactical Intelligence Collection»). Στο άρθρο υποστηρίζουμε ότι γνωστές ηλεκτρονικές πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, όπως είναι για παράδειγμα μεταξύ άλλων οι υπηρεσίες Facebook, Twitter και YouTube, επιστρατεύονται όλο και περισσότερο από μυστικές υπηρεσίες ανά τον κόσμο για τη συλλογή πληροφοριών προς εκπλήρωση κατασκοπευτικών στόχων τακτικής υφής. Βασιζόμαστε δε σε μια σειρά από πρόσφατα παραδείγματα για να αποδείξουμε ότι η συλλογή πληροφοριών από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μετατρέπεται σταδιακά στην αιχμή του δόρατος της σύγχρονης συλλογής πληροφοριών από ανοιχτές πηγές (open source intelligence) από τις μυστικές υπηρεσίες των προηγμένων κρατών. Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι τα πιο ενδεικτικά παραδείγματα στην έρευνά μας προέρχονται αποκλειστικά από την περιοχή της Μεσογείου. Έχουν δε να κάνουν με την Αραβική Άνοιξη, τη ΝΑΤΟϊκή επιχείρηση UNIFIED PROTECTOR, που έλαβε χώρα στο πλαίσιο του εμφύλιου πολέμου στη Λιβύη, καθώς και με μια πρόσφατη επιχείρηση σαμποτάζ των ισραηλινών μυστικών υπηρεσιών ενάντια σε ευρωπαίους ακτιβιστές, που σχεδίαζαν μια παγκόσμια προσπάθεια πληροφόρησης για τη συνεχιζόμενη κατοχή παλαιστινιακών εδαφών από το εβραϊκό κράτος. Το άρθρο μας δημοσιεύεται στις σελίδες 28-40) της ετήσιας επιθεώρησης Intelligence Studies Yearbook, του Mediterranean Council for Intelligence Studies, που εδρεύει στην Ιταλία. Μπορείτε να το διαβάσετε σε μορφή .pdf εδώ.

19/1/12

Σχόλιό μου στον Καναδικό Τύπο

ΤΗΝ ΠΕΡΑΣΜΕΝΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ ΣΧΟΛΙΟ μου στον Καναδικό τύπο, στο πλαίσιο ενός ειδησεογραφικού άρθρου πάνω στο σκάνδαλο που έχει ξεσπάσει στον Καναδά με τη σύλληψη για κατασκοπία του ανθυπολοχαγού Jeffrey Delisle (βλ. εικόνα). Το δημόσιο κατηγορητήριο του Delisle, που δούλευε στην άκρως απόρρητη βάση του Βασιλικού Ναυτικού του Καναδά Trinity, στο Halifax της περιφέρειας Nova Scotia, δεν αναφέρει τη χώρα για την οποία ο ίδιος λέγεται ότι κατασκόπευε από το 2007 και μετά. Αλλά οι υποψίες όλων σχεδόν των αναλυτών έχουν πέσει πάνω στη Ρωσία, η οποία —όπως συνηθίζεται σε τέτοιες περιπτώσεις— αρνείται οποιαδήποτε ανάμειξη στο σκάνδαλο. Η δικαστική υπόθεση του Delisle, που αναμένεται να πραγματοποιηθεί μέσα σε άκρα μυστικότητα, είναι η πρώτη στην ιστορία του Καναδά που βασίζεται στη νομοθεσία του άρθρου περί Ασφάλειας των Πληροφοριών, που ξεκίνησε να ισχύει στη χώρα μερικούς μήνες μετά τα γεγονότα του Σεπτέμβρη του 2001 στις Ηνωμένες Πολιτείες. Στο σχετικό άρθρο, που συνυπογράφουν οι δημοσιογράφοι Murray Brewster και Jim Bronskill, του ειδησεογραφικού πρακτορείου The Canadian Press, σημειώνω ότι ο Καναδάς είναι χώρα μέλος του ΝΑΤΟ. Συνεπώς, και καθώς η ναυτική βάση Trinity, όπου εργαζόταν ο Delisle, έχει όχι μόνο καναδική, αλλά και ΝΑΤΟϊκή χροιά, ο Καναδάς ήταν —και παραμένει— υποχρεωμένος βάσει του ΝΑΤΟϊκού συμφώνου να ενημερώσει τους στρατηγικούς του εταίρους για τη διάτρηση της βάσης. Μπορεί λοιπόν να υποτεθεί με σχετική ασφάλεια ότι οι καναδικές υπηρεσίες ασφαλείας έδρασαν με τη συνεργασία της αμερικανικής αντικατασκοπίας στην επιχείρηση της σύλληψης του Delisle, η οποία ενδεχομένως εκπληρώθηκε σε διάστημα πολλών μηνών, ίσως και ετών.

13/1/12

Συνέντευξή μου στην Εθνική Ραδιοφωνία της Αυστραλίας

ΤΗΝ ΠΕΜΠΤΗ ΠΟΥ ΜΑΣ ΠΕΡΑΣΕ έδωσα μια συνέντευξη στο κεντρικό απογευματινό δελτίο ειδήσεων του ABC Radio National, δηλαδή του ειδησεογραφικού καναλιού της κρατικής ραδιοφωνίας της Αυστραλίας. Η συνέντευξη αφορούσε την πρόσφατη δολοφονία στην Τεχεράνη του Ιρανού πυρηνικού επιστήμονα Μουσταφά Αχμαντί-Ροσάν, που διηύθυνε ένα τμήμα του συστήματος εμπλουτισμού ουρανίου στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Νατάνζ. Στη συνέντευξη, που μεταδόθηκε μαγνητοσκοπημένη, εξήγησα ότι ο επιμελής σχεδιασμός και οι λεπτομέρειες της του Αχμαντί-Ροσάν ταιριάζουν με τον επιχειρησιακό χαρακτήρα των ισραηλινών μυστικών υπηρεσιών, συγκεκριμένα της Μοσάντ, που αποτελεί την αιχμή του δόρατος της ισραηλινής κατασκοπείας στο εξωτερικό. Εξήγησα επίσης ότι η επιτέλεση μιας αποστολής με τόσο υψηλό δείκτη επικινδυνότητας, όπως η δολοφονία του Αχμαντί-Ροσάν, αντανακλά τα ευρύτερα γεωπολιτικά κίνητρα του Ισραήλ. Το τελευταίο αποτελεί τη μοναδική χώρα που θεωρεί τη ματαίωση των πυρηνικών επιδιώξεων του Ιράν ως ζήτημα ζωής και θανάτου, σε βαθμό που δε θα δίσταζε να ρισκάρει ακόμα και την πιθανότητα πολεμικής σύρραξης στο πλαίσιο της επίτευξης των στόχων της. Σημείωσα επίσης ότι, κατά την άποψή μου, η πιθανότητα ανάμειξης των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών στη δολοφονία του Αχμαντί-Ροσάν είναι σχετικά μικρή. Η άποψή μου βασίζεται κυρίως στη σύλληψη του Αμίρ Χεκματί, ενός αμερικανού ιρανικής καταγωγής, που πιάστηκε τον Αύγουστο από τις ιρανικές αρχές, κατηγορούμενος για κατασκοπεία υπέρ της ΣΙΑ. Ο Χεκματί καταδικάστηκε σε θάνατο στις αρχές του 2012. Η δολοφονία του Αχμαντί-Ροσάν, στο συγκεκριμένο χρονικό σημείο, ουσιαστικά υπογράφει τη θανατική καταδίκη του Χεκματί, καθώς οι πιθανότητα να απελευθερωθεί ο Αμερικανός έχει πλέον σχεδόν εκμηδενιστεί. Εάν υποτεθεί ότι ο Χεκματί είναι πράγματι πράκτορας της ΣΙΑ, τότε, δολοφονώντας τον Ιρανό επιστήμονα, η ΣΙΑ εγκαταλείπει δημοσίως τον πράκτορά της στα χέρια της Τεχεράνης. Αυτό θα ήταν καταστροφικό για τη ΣΙΑ, διότι, όπως συμβαίνει με όλες τις κατασκοπευτικές οργανώσεις, το έργο της ΣΙΑ εξαρτάται από την ικανότητά της να προσελκύει πράκτορες ικανούς και πρόθυμους να διεκπεραιώσουν ριψοκίνδυνες αποστολές. Το χειρότερο πράγμα για τη ΣΙΑ θα ήταν να στείλει δημόσια το μήνυμα ότι, εάν ένας πράκτοράς της συλληφθεί από ξένες μυστικές υπηρεσίες, θα αφεθεί στο έλεός τους. Από την άλλη, εάν υποτεθεί ότι ο Χεκματί δεν είναι πράκτορας της ΣΙΑ, όπως ο ίδιος διατείνεται, τότε, δολοφονώντας τον Ιρανό επιστήμονα στη συγκεκριμένη χρονική στιγμή, οι ΗΠΑ συντελούν στη δολοφονία του στα χέρια της ιρανικής κυβέρνησης. Αυτό θα ήταν οπωσδήποτε ταπεινωτικό για τους Αμερικανούς, που συντηρούν ακόμα μνήμες από τη λεγόμενη «κρίση των ομήρων» στην αμερικανική πρεσβεία στην Τεχεράνη, το 1979-80. Περισσότερα στη συνέντευξη, που μπορείτε να ακούσετε εδώ, ή να διαβάσετε εδώ.

1/1/12

Συνέντευξή μου στο Περιφερειακό Ραδιόφωνο των ΗΠΑ

ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΜΕΡΙΚΕΣ ΗΜΕΡΕΣ ΕΔΩΣΑ μια συνέντευξη στο ραδιοφωνικό σταθμό WEHC 90.7 FM. Ο σταθμός, που εκπέμπει από το πανεπιστήμιο Emory & Henry, είναι μέρος του περιφερειακού ραδιοφωνικού δικτύου του National Public Radio (NPR), δηλαδή της δημόσιας αμερικανικής ραδιοφωνίας. Η ημίωρη συνέντευξη μεταδόθηκε στα πλαίσια της εκπομπής Building Power, που επιμελείται και παρουσιάζει ο Brian Johns, τοπικός αντιπρόσωπος της οργάνωσης Virginia Organizing. Στην εκπομπή, που μεταδόθηκε την Κυριακή 18 Δεκεμβρίου του 2011, μίλησα για την επιστημονική μου έρευνα στον τομέα της κατασκοπίας, αντικατασκοπίας, τρομοκρατίας, και κυβερνοπολέμου, και ανέλυσα το πώς αυτά τα κάπως «εξεζητημένα» ζητήματα σχετίζονται με θέματα που αφορούν την τοπική κοινωνία. Συγκεκριμένα μίλησα για την ελλιπή ή και μηδαμινή πρόσβαση των αμερικανών πολιτών σε υγειονομικά κέντρα, κάτι που έχει άμεση σχέση με τον ορατό κίνδυνο βιολογικής τρομοκρατίας. Εξήγησα επίσης ότι η κατάρρευση της παροχής κρατικών υπηρεσιών σε ομοσπονδιακό επίπεδο, η οποία απορρέει από την πρωτοφανή μείωση της κρατικής φορολογίας στις ΗΠΑ, δημιουργεί κενά παιδείας, εκπαίδευσης και αστυνόμευσης. Μία από της απόρροιες του επικίνδυνου αυτού φαινομένου είναι η αύξηση της ναρκο-οικονομίας, δηλαδή η έξαρση της εμπορίας παράνομων ναρκωτικών ουσιών, που συνήθως συνδέεται έμμεσα ή άμεσα με την οικονομική ενίσχυση της τρομοκρατίας σε παγκόσμιο επίπεδο. Ανέλυσα ακόμα τον τρόπο με τον οποίο η αποβιομηχάνιση των ΗΠΑ, και η οικονομική εξαθλίωση των εργατικών και μεσαίων στρωμάτων της «υπερδύναμης», αποσυνθέτει τον αμερικανικό κοινωνικό ιστό και οδηγεί σε κοινωνικές και πολιτικές εκρήξεις που υπονομεύουν την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ. Αναφέρθηκα ακόμα αναλυτικά στο Occupy Movement, το κίνημα καταλήψεων που ξεκίνησε από τον αραβικό κόσμο και έχει εξαπλωθεί στις ΗΠΑ και αλλού. Τη συνέντευξη μπορείτε να την ακούσετε σε .mp3 format εδώ, ή στο YouTube σε δύο μέρη, μέρος πρώτο και μέρος δεύτερο.